محمد رضا واليزاده معجزى
186
تاريخ لرستان ( روزگار قاجار ) ( فارسى )
ظل السلطان كه مردى بااراده و مصمم بود از اين قماش اندرزهاى تهديدآميز بنى اعمام سخت عصبانى شد و به آنها توپيده و گفت : " همين سنخ افكار كه توأم با ترس و بزدلى است ، اين ناحيه را دچار اين بدبختىها و بىنظمىها كرده [ است . ] اگر بنا باشد كه دولت در مقابل مشتى الوار با تفنگهاى سرپر آنها تسليم شود ، ديگر چرا اين همه پول صرف نگاهدارى ارتش و قواى ناريه نمايد . بىخود وقت خود را تلف نكنيد و مرا از جبال مرتفع و صعب العبور و لرستانيان زرنگ نترسانيد . من بايد با قدرت در اين ناحيه حكومت كنم . اگر هم در اين راه كشته شدم زهى سعادت . " تهديدها و پيغامهاى ظل السلطان در خوانين تأثير مىبخشد چنانكه نوشتيم ، ظل السلطان سيد محمد صادق امامجمعه و واسطه خوانين پيشكوه و ميرزا رشيد خان نماينده و وزير والى پشتكوه را با سخنان دو پهلو به لرستان بازگردانيد و در لفافه به آنها حالى كرد كه همان قول و گفته او براى تأمين آنها كافى است و اشخاص مطيع از هرگونه تعرض او مصون خواهند بود . اين دو نفر بعد از گرفتن اجازه به لرستان مراجعت و آنچه را بايستى به خوانين بگويند ، گفتند و خوانين درصدد برآمدند كه به مظفر الملك متوسل و به وسيله او نزد ظل السلطان بروند . سياست و رويه مظفر الملك در مدت دو سه ماه كه مظفر الملك با سمت نايب الاياله در خرمآباد اقامت داشت به قدرى دست به عصا كارد كرد و با مردم به ملايمت و مهربانى رفتار نمود كه او را از پدر مهربانتر و خيرخواهتر تصور كرده بودند . وى در اين مدت به خلاف اسلاف خود كه اكثرا غير از پركردن جيب كارى نداشتند ، نه رشوه و هديهاى از كسى پذيرفت و نه كسى را حبس و توقيف نمود و اختلافات مردم را در نهايت عدالت و بىطرفى حل و فصل مىكرد و خلاصه اعتماد همه را بهطورى نسبت به خود جلب كرده بود كه بعد از مراجعت امامجمعه و اصغاء مطالب ظل السلطان ، نزد مظفر الملك رفته و تقاضا كردند كه آنها را نزد ظل السلطان ببرد و در مورد تقصيرات آنان وساطت نمايد . از خوانينى كه عليه ظل السلطان همپيمان شده بودند ، حاج عالى خان « 1 » رئيس طايفه
--> ( 1 ) . حاج عالى خان پسر حاج خداداد خان سگوند و جد خوانين عالى خانى لرستان مىباشد و چون غالبا وزير و پيشكار