دربارهء اينكه آيا او پس از تأليف ، نسخه‌اى از كتاب خود را به دار الاسلام عثمانى فرستاده است يا نه ، چيزى نمىتوان گفت ! امّا تأثير اين كتاب بر حوزه‌هاى علمى و مدارس قلمرو حكومت عثمانى به خوبى آشكار است . فقيهان و بزرگان دينى آن سامان كه حكومت عثمانى را مطلوب و مطابق با احكام شرع مىدانسته‌اند ، در اين زمينه نظامنامه يا قانوننامه‌هايى تدوين كرده‌اند كه معروفترين آنها فتواى مفتى الثقلين ابن كمال ، احمد شمس الدّين افندى ( 942 / 1536 ) و مجموعهء فتاواى ابو سعود افندى ( تو 896 / 1491 ) است كه از سلوك الملوك به نحو مطلوب و قدر كفايت استفاده كرده‌اند « 1 » . كتاب ، بار اوّل به همّت محمّد نظام الدّين در هند و بار دوم به تصحيح و مقدّمهء محمّد على موحد در تهران منتشر شده است « 2 » . 16 . قصيدهء فارسى در پيروزى سلطان سليم در جنگ چالدران ، در منشآت السلاطين هو فتاح الابواب لكلّ ملك كريم * و مناح الاسباب لكلّ قلب سليم ز نور عدل او عالم منوّر * « امين » آمين بگو تا روز محشر فريدون بيك از شاعر ، با نام خواجه ملاى اصفهانى ياد مىكند . 17 . قصيده در مدح سلطان سليم ( 926 / 1520 ) به زبان تركى چغتايى ، در همان منشآت ببر اى خضر سوى اسكندر ثانى * نياز بندهء خوجه ملّاى صفاهانى اى خلافت سريرينك شاهى * وى عدالت سپهرينك ماهى در منشآت ياد شده ، آغاز قصيده به زبان فارسى و متن آن به زبان تركى است . در شعر فارسى از خود با نام خوجه ملاى صفاهانى ياد مىكند ، ولى در شعر تركى نام تخلّص شاعر ذكر نشده و خود را « خواجهء خسته او دور محزون » مىخواند : بارى ايدى مسكينم خراسان دا * ملك خوارزم بر له بلقان دا كورديم ايرسه بسى بلاى وطن * بولديم اوّل ملكديم جلاى وطن شاعر ، سلطان سليم را مهدى آخر الزّمان مىنامد و از او مىخواهد كه عراق و

--> ( 1 ) . تاريخ عثمانى ، ج 2 / 781 ، 790 ؛ كيهان انديشه ، ش 2 / 79 - 82 . ( 2 ) . ( براى نسخهء چاپى - كتابنامه )