فضل الله روزبهان خنجى اصفهانى

238

تاريخ عالم آراى امينى ( فارسى )

فتاده است ؛ اگر اميرزاده على ، امير عبد الكريم را روانه گرداند و وجوهى كه عساكر همايون را خرج شده « 1 » به نوّاب ديوان اعلى رساند ، صورت عجز و افتقار او معروض داريم ، شايد بحر رحمت پادشاهى موجى « 2 » زند ، و اقذار ذنوب ايشان را بر ساحل عفو و اغماض فگند . شيخ مشار اليه تقبّل نمود كه [ اگر ] امير كامكار با لشكر جرّار در قصبهء ابهر توقف فرمايد ، او « 3 » فرزند خود را نزد والى گيلان روانه « 4 » گرداند و امير عبد الكريم را با وجوه پيشكش به خدمت امرا رساند . بدين موجب امير اعظم كامكار سخن رسول گيلان را به عرض همايون رسانيد . ( 124 - ر ) چون خاطر نوّاب بر والى گيلان تغيّر « 5 » تمام يافته و ضمير رحمت تأثير ، روى رضا از او برتافته بود ، به [ اظهار ] عجز و افتقار او اصلا التفات نفرمود و نشان به اسم امير اعظم كامكار روان شد كه در قصبهء ابهر اصلا توقف ننمايد و از راه قزوين و رودبار ، خون ريز و آتش بار با عساكر جرّار در وسط گيلان « 6 » فرود آيد . امير اعظم در روز متوجّه گيلان شد و چون در بلدة الموحّدين « 7 » قزوين نزول فرمود ، والى گيلان ديگر با [ ره به ] تجديد مقدّمات تضرّع و ابتهال اشتغال نموده « 8 » پسر عمّ خود را كاركيا سيّدى احمد به اتّفاق قاضى رودبار و مولانا حسن بارك اللّه و مولانا على جان به رسم رسالت نزد امير كامياب فرستاد . رسول « 9 » جيلان « 10 » چون به قزوين رسيد « 11 » جميع سادات عظام و قضات اسلام و مشايخ كرام و زاويه نشينان و درويشان آن بلده را برداشته به اتّفاق در صورت تضرّع و شفاعت به خدمت امير كامكار حاضر شدند . زبان حالشان به فحواى لا تُحَمِّلْنا ما لا طاقَةَ لَنا بِهِ [ 2 / 286 ] متكلّم و لسان مقالشان به اين ترانهء متضرّعانه مترنّم بود . ابيات « 12 » كرا تاب قهر الهى « 13 » بود * كرا طاقتِ كين شاهى بود

--> ( 1 ) . F : شده + بود ( 2 ) . P : موج . ( 3 ) . F : و . ( 4 ) . F : روان ( 5 ) . P : تغيّرى . ( 6 ) . KP : گيلانات . ( 7 ) . K : بلدهء موحدين . ( 8 ) . P : كرده . ( 9 ) . P : رسل . ( 10 ) . K : گيلان . ( 11 ) . P : رسيدند . ( 12 ) . P : شعر . ( 13 ) . KP : آلاهى .