سيد ظهير الدين مرعشى

مقدمه 24

تاريخ طبرستان و رويان و مازندران ( فارسى )

دابويهيان ( گاوبارگان ) اينان آل دابويه يا آل گاوبره نيز خوانده مىشوند ، خاندان دابويه مدت 104 سال در طبرستان امارت كردند . تاريخ امارت اين سلسله از هنگامى كه دابويه در سال 40 پس از مرگ پدرش گيل گاوباره به حكومت نشست آغاز ، و به مرگ خورشيد ، سال 144 ختم مىشود . و اگر حكومت گيل گاوباره را نيز به حساب آوريم اين خانواده 119 سال امارت كرده‌اند . فرخان و بازماندگان او لقب اسپهبد داشتند . در 27 هجرى آذرولاش نبيرهء قارن از سلسلهء قارنيان - كه ذكر آنان در پيش گذشت به دست گيلان شاه گاوباره كه از شاهزادگان ساسانى و از پشت جاماسب برادر قباد پسر فيروز بود - خلع شد . اين امير فرمانى مبنى بر حكومت طبرستان از يزدگرد آخرين پادشاه ساسانى گرفت ، و عنوان گيل گيلان فرشوادگر شاه را اختيار كرد ، و گيلان از بلاد طبرستان را پاىتخت خود قرار داد ، و از گيلان تا گرگان دژهاى استوارى بساخت و به سال 50 هجرى درگذشت . پس از وى پسرش دابويه به جاى او نشست . در زمان پادوسپان ملقب به « گادوسپا » طبرستان تقسيم شد و دابويهيان فرمانروايان گيلان شدند ، و پادوسپانيان كه از نژاد كيوس بودند در رويان و رستمدار و نور و كجور به سلطنت پرداختند . پادوسپانيان اين سلسله از 45 تا 1006 هجرى ، يعنى زمانى كه شاه عباس آخرين فرمانروايان اين سلسله را از ميان برد ، در رستمدار و رويان و نور و كجور يعنى نواحى واقعهء بين گيلان و آمل حكومت كردند .