سرگذشت مولانا اولياء اللّه آملى مؤلف تاريخ رويان از سرگذشت مولانا اولياء اللّه - مؤلف اين كتاب - زياد آگاه نيستيم . نمىدانيم استادانش كه بودند و كدام يك در او علاقهء به مطالعه را به وجود آوردند . تربيت كدام استاد در او مؤثر افتاد كه او صاحب قلم شد و تا اين اندازه دقت و امعان نظر پيدا كرد . شايد بتوان گفت كه مقدمات را در يكى از مدارس شهر آمل خوانده و در همين شهر زانوى تلمذ پيش استادان بر زمين زده است . حساسيت و دلسوزى او سبب شد كه در سال 750 به علت واقعهء هائله‌اى كه در آمل - زادگاه و موطن او - روى داد ، از اين شهر بيرون آمد و يكسره به رويان ( - شهر كجور ) روى آورد . دربارهء اين جلاى وطن خود او چنين نوشته است : « چون سبب واقعهء هائله‌اى كه در سنهء خمسين و سبعمايه در آمل و مازندران حادث شد . . . رونق كار ارباب تحصيل را نفادى باديد آمد . . . و خداوندان مآثر و مناقب ، در آن حدود ، اصحاب مثالب و معايب گشتند . . . دول حكام را تبديلى و ملك و احكام را تحويلى ظاهر شد . و مردم صلاح‌پيشه