ميرزا فضل الله شيرازى ( خاورى )

1108

تاريخ ذو القرنين ( فارسى )

فقرهء چهاردهم در ذكر اولاد امجاد نوّاب حيدر قلى ميرزا المتخلص به خاور عدد ايشان ذكورا و اناثا يازده نفر است كه سه نفر از ايشان اناث و اسامى هشت نفر ذكور از قرار مذكور است : اوّل : نوّاب مرتضى قلى ميرزا الملقب به خان‌بابا ؛ از بطن صبيّهء مرضيّهء مرحوم مهر على خان عمّ صاحبقران زمان و مسمّى به اسم جدّ بزرگوار عالى شأن است . اميرزاده‌اى است خوش مشرب و در مراحل تواضع و فروتنى و كوچك‌دلى ، با طرز و قانونى عجب . در نظم اشعار فارسى طبع قادرى دارد و اكثر خطوط ، خاصه خط نسخ را بر صفحه نيكو مىنگارد . بغايت عاشق‌پيشه است و در عشق‌بازى با جوانان نو خطّ اسنّ از خويش ، بىانديشه . با مؤلفش كمال الفت و مهربانى است و مرا نيز در خدمت او ارادتى پنهانى . دويم : نوّاب حاجى نصر الله ميرزا ؛ اين نيز برادر صلبى و بطنى نوّاب مرتضى قلى ميرزاست و چهر چون مهرش در روشنى و بها ، بىمثل و همتا . جوانى طنّاز است و به سبب خودخواهى بسيار خودساز « 1 » . در خدمت والدهء مكرّمه به زيارت مكهء معظّمه شتافت و اين سعادت را در جوانى به احسن وجهى دريافت . سيم : نوّاب امان الله ميرزا ؛ والدهء معظّمه‌اش از ايل جليل قاجار است و بهار رخسارش را طراوتى افزون از شمار . مقيمان كوى وفا را از جفاى هجرانش نالهء الامان به عرش برين رفته و باريافتهء بزم وصالش ، همواره بر بستر امانى خفته است . چهارم : نوّاب نور الله ميرزا ؛ از بطن صبيّهء مرضيّهء حاجى مصطفى خان عمّ صاحبقران زرّين‌لوا و نور خدايى از چهرهء پرنورش پيداست . پنجم : نوّاب اسد الله ميرزا ؛ از بطن صبيّهء مهرعلى خان عم‌ّزاده سومين ولد است و

--> ( 1 ) . تذكره خاورى : « به سبب خودخواهى خويش و بىخودى مشتاقان صفاانديش بغايت خودساز » .