ميرزا فضل الله شيرازى ( خاورى )
903
تاريخ ذو القرنين ( فارسى )
العليّه منوچهر خان ايچآقاسىباشى ، نوّاب اميرزاده را برداشته در كشيكخانهء سركار ظلّ السلطان در حضور امينان دولت ابداركان كيفيّت مكنونات خاطر همايون را بيان سازد و به طورى كه داند و تواند به استرضاى خاطر معزى اليه پردازد . در كشيكخانهء سركار ظلّ السلطان برحسب امر همايون ، جمعيّتى از امرا و وزرا و امينان و دبيران منعقد بود و معتمد الدوله العليّه به اتفاق نوّاب اميرزاده روى به آن مكان نمود . فرمايشات شاهنشاه آگاه را به ابلغ وجهى بيان كرد و احكام قاطعه را چنين بر زبان آورد كه : تا وليعهد غفرانمآب حيات داشت ، از شما دو برادر يكى با منصب ولايت عهد مشغول محافظت و محارست ثغور و سنور ايران و همواره با دشمنان دولت قاهره دست و گريبان بود [ و ] يكى ديگر نايب دار الخلافهء طهران و حافظ وجود همايون شهريار زمان و حافظ خزينه و دفينه و ناموس دولت ابداركان ؛ اكنون برادر برتر از ميان رفته و صاحب خدمت نخستين از نظرها نهفته است . آن فرزند ارجمند ، يا برادرزاده را به جاى برادر گزيند ، يا خدمت خويش را به او داده خود در عوض برادر بر مسند ولايت عهد برنشيند . نوّاب ظلّ السّلطان كه جوهرى از گوهر دانايى و آگاهى و با كمال اطلاع از مرموزات و مكنونات ضمير منير شاهنشاهى است ، بعد از اداى شكرگزارى از مراحم گوناگون شهريارى ، حضرت اميرزاده را در اخذ ميراث پدر بزرگوارش پسند كرد و مراتب رضاى خاطر خويش را در رجوع اين منصب ارجمند بر زبان آورد . شاهنشاه آگاه بر كمال فراست و آگاهى او آفرينها فرستاد و نوّاب اميرزادهء اعظم را با افواج آذربايجانى در داخل و خارج باغ دلگشاى نگارستان منزل داد . حضرت صاحبقران ميرزا برحسب امر اعلى مهماندار شد و اخراجات سركار شاهزاده و همراهان از كارخانهء معلّى برقرار . تا مدّت شش روز نوّاب شاهزادگان اعظم و اميران و وزيران و دبيران معظّم به ديدن او شتافتندى و خدمتش را با اظهار مراسم تعزيت و تهنيت دريافتندى . روز پنجشنبه دوازدهم شهر صفر المظفّر سنهء مذكوره در باغ نگارستان بزمى ملوكانه برحسب اشارهء « 1 » امر شاهنشاه يگانه چيدند و اعاظم فضلا و علما و امرا و وزرا و ارباب مناصب و سركردگان و اشراف و اعيان بلدان را طلبيدند . اسباب [ 497 ] مرصّعى
--> ( 1 ) . مجلس : - « اشاره »