عطا ملك جوينى

207

تاريخ جهانگشاى جوينى ( فارسى ) ( ط دنياى كتاب )

و فخر الملك « 1 » را در نشابور كارد زدند ، و بعد از آن امرا و اسفهسالاران و معارف را بحيلهء فدائى « 2 » متواتر و متوالى مىكشت « 3 » و هركه با او تعصّبى مىكرد « 4 » بدين بازى از دست برمىگرفت تقرير « 5 » اسامى آن جماعت تطويلى دارد و بدين سبب دور و نزديك اصحاب اطراف بحبّ و بغض ايشان مبتلا « 6 » مىشدند و در ورطهء هلاكت مىافتادند محبّان سبب آنك پادشاهان اسلام قهر و قمع ايشان مىكردند حكم خَسِرَ الدُّنْيا وَ الْآخِرَةَ مىگرفتند و مبغضان « 7 » از مكر و حيلت او در قفص « 8 » محافظت و احتياط مىگريختند « 9 » و بيشتر كشته مىشدند ، و چون ميان بركيارغ « 10 » و برادرش محمّد پسران سلطان ملكشاه منازعت افتاد و در ملك اضطراب و آشوب ظاهر گشت رئيس « 11 » مظفّر كه حاكم دامغان بود منوب خويش اميرداد حبشى « 12 » را بر آن داشت كه قلعهء گردكوه از سلطان بركيارق « 13 » التماس كرد

--> ( 1 ) يعنى فخر الملك ابو الفتح المظفّر بن نظام الملك ، در سنهء 487 تتش بن الب ارسلان او را بوزارت خود برگزيد ، و در سال بعد پس از قتل تتش بوزارت بركيارق منصوب گشت ، و در حدود 490 بوزارت سلطان سنجر در خراسان نايل آمد و مدّت ده سال تا آخر عمر خود در آن شغل بماند و در سنهء 500 در نيشابور بدست باطنيان كشته شد ، رجوع كنيد بابن الأثير در حوادث سنوات 487 ، 488 ، 490 ، 500 ، و تاريخ السّلجوقيّهء عماد كاتب ص 86 ، 265 ، و راحة الصّدور ص 139 ، 143 ، ( 2 ) ز : فداييان ، ( 3 ) ج ل : مىكشتند ، ( 4 ) ج ى ك ل م افزوده‌اند : مىكشت و ، ( 5 ) ز ط : و تقرير ، ( 6 ) كذا فى جميع النّسخ ( نه : مبتلى ) ، ( 7 ) كذا فى ح ط س ، باقى نسخ : متعصّبان ، ( 8 ) ح « در قفص » را ندارد ، ( 9 ) كذا فى م ، غالب نسخ : مىكردند ، س : بودند ؟ ؟ ؟ ، ( 10 ) تنقيط قياسى ، آ ح س بىنقطه يا با تنقيط ناقص ، باقى نسخ : بركيارق ، ( 11 ) كذا فى ط س م ، باقى نسخ : و رئيس ، ( 12 ) كذا فى د ز ح س ، باقى نسخ : حبش ، - اميرداد حبشى بن التونتاق از امراء معروف سلجوقيّه و از جانب بركيارق والى خراسان بود و در سنهء 493 در جنگى كه ما بين او و سنجر واقع شد كشته شد ، رجوع كنيد بج 2 ص 2 و 3 ، و ج 3 ص 195 ، ( 13 ) كذا هنا فى آ و فى اكثر النّسخ ( رجوع بسطر 8 ) ، س : بركيارغ ؟ ؟ ؟ ، ح : بركناروع ،