عزيز الله بيات

226

تاريخ تطبيقى ايران با كشورهاى جهان ( فارسى )

به دليل عدم رضايت اهالى خراسان به دستور امير سامانى در سال 345 هجرى كشته شد و در همين زمان محمد ابن عزير نيز از شغل وزارت عزل شد و به جاى او ابو جعفر احمد ابن حسين عتبى منصوب شد . ابو الحسن محمد ابن ابراهيم ابن سيمجور سپهسالار خراسان شد ، ليكن مدت وزارت و سپهسالارى اين دو تن دوام چندانى نكرد . زيرا در سال 348 هجرى عتبى را از مقام وزارت عزل و به جاى او ابو منصور يوسف ابن اسحق را منصوب كرد . يك سال بعد ، يعنى در سال 349 هجرى ابو الحسن سيمجور را هم از مقام سپهسالارى بر كنار كرد و شغل وى را به ابو منصور محمد ابن عبد الرزاق طوسى داد . اتفاقا دوران وزارت و سپهسالارى اين دو نيز خيلى زود سپرى شد . زيرا در اين سال 349 هجرى ابو على بلعمى به وزارت عبد الملك ، و آلپتكين به سپهسالارى خراسان منصوب شدند . عبد الملك در سال 350 هجرى درگذشت . « 1 » ابو صالح منصور ابن نوح ( 350 - 366 ه . ق . ) ( 961 - 976 م . ) بعد از عبد الملك برادرش منصور ابن نوح به جاى او نشست . در ابتدا آلپتكين را از سپهسالارى خراسان عزل كرد و مقام او را در سال 350 هجرى به ابو منصور محمد پسر عبد الرزاق داد و او را مأمور دستگيرى آلپتكين كرد . آلپتكين خراسان را ترك كرد و عازم بلخ شد و پس از درهم‌شكستن سپاهيانى كه وى را تعقيب مىكردند ، رهسپار غزنين شد و اين محل را از تصرف يكى از امراى محلى آن سامان خارج گردانيد و حكومت آنجا را در دست گرفت و سلسلهء غزنوى را تأسيس كرد . ابو منصور محمد پسر عبد الرزاق نيز به دست پزشك خود مسموم شد و درگذشت . آنگاه به فرمان منصور ، ابو الحسن سيمجور ، به جاى او منصوب شد . در سال 352 هجرى ابو على محمد بلعمى به فرمان امير سامانى به ترجمهء كتاب تاريخ طبرى كه يكى از منابع پرارزش تاريخ ايران است ، همت گماشت . ابو على بلعمى در سال 363 هجرى درگذشت . در همين سال ابو جعفر عتبى نيز از كار بر كنار شد . ابو منصور ابن يوسف ابن اسحاق كه مدتى نيز وزارت عبد الملك را بر عهده

--> ( 1 ) . ر ك . حبيب السير ، ج 2 ، ص 362 . تاريخ گزيده ، ص 386 . تركستان‌نامه ، ص 534 .