17 - القّفال ، در تاريخ برمكيان فقط از امام قفال ياد كرده و نام و نشان ديگرى از او به دست نداده است . مقصود از امام قفال در متن مذكور ، به اقرب احتمال امام ابو بكر عبد اللّه بن احمد بن عبد اللّه مروزى خراسانى ( متوفاى 417 ق ) معروف به قفال پيشواى شافعيهء خراسان است كه مورد توجه خاص سلطان محمود غزنوى بود . سمعانى وى را در فقه و روايت يگانهء دهر خوانده است . او غير از امام ابو بكر محمد بن على القفّال الشاشى است كه در 365 ق درگذشته است . بازورث در بررسى راويان اخبار برامكه ، اين فقيه اخير را با امام قفال مروزى خلط كرده است « 1 » . 18 - عبد اللّه بن مالك خزاعى ، از رجال معروف عصر عباسى و از نديمان و نزديكان مهدى خليفه بود . به روزگار هادى نيز مناصب بلندپايه داشت و از كسانى بود كه هادى را به خلع هارون از ولايتعهدى برمىانگيخت . با اين همه در عصر هارون نيز امارت و رياست داشت . مدتى رئيس شرطه و فرماندهء نگاهبانان دار الخلافه ، و مدتى نيز رئيس ديوان خراج ناحيه‌اى به نام جرجان بود . روزگارى امارت يمن ، و وقتى حكومت قومس و طبرستان و دماوند داشت . از كسانى بود كه با لشكر هارون با روميان جنگيد . در اواخر عمر هارون با او به خراسان رفت و چون خليفه درگذشت ، عبد اللّه به مأمون پيوست و ملازم او شد ، ولى با فضل بن سهل دشمنى مىكرد و يك بار هم به همين سبب مجازات شد . وى در ذيحجهء 212 ق درگذشت « 2 » . 19 - عبد اللّه طايى ، از مشاهير بغداد كه از دورهء نهضت عباسى با آنان بر ضد امويان همكارى مىكرد و طرفدار آغاز زودهنگام قيام و ظهور امام عباسى بود . در جنگ زاب شركت جست و اول كسى بود كه پس از فتح دمشق توسط عباسيان وارد آنجا شد . به روزگار هارون و برمكيان پيرمردى كهنسال بود . شايد او همان عبد اللّه بن عبدة الطايى است كه در عصر هارون ، روزگارى رئيس ديوان جيش بود « 3 » . 20 - عبد الملك بن صالح بن على ، از اشراف بغداد و عموزادهء هارون الرشيد و از نزديكان و ياران خاندان برمكى . وى فرزند صالح بن على صاحب المصلى است . مدتى

--> ( 1 ) . ذهبى ، 17 / 405 ؛ سبكى ، طبقات 5 / 53 ؛ 54 ؛ Bosworth , 1 / 165 , 178 ( 2 ) . ابن عبد ربه ، 1 / 248 ؛ ابن خلكان ، 5 / 309 ، 6 / 139 ؛ ابن جوزى ، 5 / 524 ، 551 ، 555 ، 573 ؛ جهشيارى ، 353 ، 395 - 396 ؛ يعقوبى 2 / 389 ، 406 ، 423 . ( 3 ) . طبرى ، 7 / 415 ، 424 ، 430 ، 432 ، 440 ؛ جهشيارى ، 351 - 352 .