محمود شاه به جاى پدر نشسته سپاه را فراهم آورده در شهور سنهء خمس و اربعين و تسعمايه [ 945 ] به عزم محاربهء شير خان از مقرّ سلطنت بيرون آمد . بعد از محاربه شكست بر سپاه بنگاله افتاده افغانان غالب شدند و محمود شاه والى بنگاله ، زخم خورده از آن معركه بيرون رفت و خود را به اردوى پادشاه ربع مسكون محمد همايون رسانيده بعد چند روز از الم آن جراحت از هم گذشت و بنگاله به تصرّف شير خان درآمده خزاين و دفاين آنجا را به تمام متصرّف شد و چون همايون پادشاه متوجّه آن صوب گشت ، شير خان خزانه و اسباب را برداشته آن ولايت را به مغولان بگذاشت و شرح اين حال به تفصيل در قضاياى همايون پادشاه در مقام [ 220 ] پنجم به وضوح پيوست . ديگرى از رسوم بنگاله آنكه ، هر يك از امرا و اركان دولت آنجا را در ديوان مكان متعيّن است و اعتبار و مكنتشان تابع آن مكان است ، چنانچه هرگاه پادشاه ايشان اراده نمايد كه صاحب‌منصبى را عزل كند و ديگرى را به جاى وى نصب نمايد ، به مجرّد نشاندن آن شخص لاحق در مكان ، صاحب‌منصب سابق تمامى مكنت و اعتبار و شوكت و اقتدار و همگى ملازمان و تابعان او در قيد اطاعت ثانى درآيند و رسم ديگر كه مخصوص بنگاله است آن است كه ، خرج نمودن خزاين موجب عيب و عار سلاطين آن ديار مىشود و افزودن سبب افتخار و مباهات خواقين نامدارش مىگردد . هر كس را عروج به پايهء خلافت آن كشور ميسّر شود ، اگر بر خزاين سابقه چيزى نيفزايد يا از مخزوناتش فلسى خرج نمايد به بىحاصلى و اسرافش مشهور سازند . ذكر خلجانى كه در ولايت مندو حكومت كرده‌اند جماعتى خلجان كه در ولايت مالوه « 1 » كه به مندو « 2 » اشتهار دارد ، تختگاه مندو رايت سلطنت برافراخته به استقلال پادشاهى كرده‌اند ، از طبقهء خلجان سابق و

--> ( 1 ) . مالوه : از ايالات مركزى هند كه از غرب به گجرات متصل مىشود و مندو پايتخت سلاطين مالوه بوده است ( لغت‌نامه ) . ( 2 ) . اصل : هندو .