حسن پيرنيا ( مشير الدوله )

2727

تاريخ ايران باستان ( تاريخ مفصل ايران قديم ) ( فارسى )

دورهء پارسيها فصل اول شاهان ساسانى اوّل - اردشير اول ( ارت خشتر ) « 1 » بطوريكه محققين مينويسند ساسان مؤبد معبدى بوده است كه در استخر براى ناهيد ساخته شده بود زن او رام بهشت دختر يكى از پادشاهان بازرنگى بوده و اين سلسله پادشاهان در نيسايه سلطنت داشته‌اند اين شهر چون ديوارهاى اركش سفيد بوده از زمان استيلاى عرب در فارس موسوم به بيضا شده پاپك پسر ساسان در شهر خير در كنار درياچه بختگان حكومت داشت او براى پسرش شغل قلعه بيگى ارگ پت شهر داراب‌گرد را گرفت پادشاهى كه اين شغل را به او داد گوزهر نام داشت و بازرنگى بود از اين زمان ترقى اين خانواده شروع شد پاپك كه گوزهر را كشته بود و خود را پادشاه ميخواند از اردوان پنجم پادشاهى براى پسر بزرگ خود شاپور خواست و با وجود امتناع اردوان شاپور بعد از فوت پدر خود را پادشاه دانسته اردشير را مجبور كرد كه تابع او شود و ليكن طولى نكشيد كه بواسطه خراب‌شدن زيرزمينى در قصر ملكه كه هماى نام داشت شاپور زير آوار ماند و مرد و اردشير پادشاه شد ( 212 ميلادى ) اردشير فكر سلطنت بزرگى در سر خود ميپروراند تا آنكه در 223 ميلادى علم طغيان بر افراشت و بناى جهانگيرى را گذاشت : اول حمله به كرمان برد و پادشاه آن را مغلوب و پسر خود اردشير را حاكم آنجا كرد و به همين جهت كرمان مدتها معروف به ( به اردشير )

--> ( 1 ) - ارت خشتر در دورهء ساسانى ارت خشتر شده .