ميگذشت و راهى كوتاه‌تر از طرف راست ، كه سخت بود و از كوهستانها و دهات بىسكنه عبور ميكرد . آن‌تونيوس با اين ظنّ ، كه پارتيها راه آسان را گرفته‌اند و قشون او را در جلگه‌ها آزار خواهند كرد ، راه مشكل را پيش گرفت ( شايد راه بين تبريز و تخت‌سليمان كنونى را . م . ) و به طرف ارس رفت . دو روز پارتيها در تعقيب قشون رومى نبودند ، ولى از روز سوّم پيدا شده در مدّت 19 روز رومىها را وجب‌بوجب تعقيب و خسارات زياد بآن‌ها وارد كردند ( همانجا ، بند 28 ) با اينكه ديوكاسّيوس خيلى مختصرتر از پلوتارك وقايع اين جنگ را نوشته ، صراحت بيانش بيشتر است و هفده فتح هم ، براى رومىهاى شكست‌خورده ، قائل نشده است . 8 - محن و مصائبى ، كه روميها در اين عقب‌نشينى تحمّل كردند ، در تاريخ نظامى دولت روم نظير ندارد ( مريوال ، امپراطورى روم ، جلد 2 ، صفحهء 280 ) « 1 » . جنگ سوّم روم با ايران پس از عقب‌نشينى آن‌تونيوس به طرف ارمنستان بين فرهاد و پادشاه ماد كوچك ( آذربايجان ) نزاعى رويداد و چنان كه گفته شد ، جهت آن عدم رضايت دوّمى از مقدار حصّه او از غنائم رومى بود . پادشاه آذربايجان بقدرى آزادانه حرف زد ، كه فرهاد رنجيد و پادشاه مزبور ترسيد ، كه مبادا فرهاد او را از سلطنت دور دارد و در فكر يافتن متّحدى ، گرديد ، كه در چنين روزى او را حمايت كند . پس از اينكه نظرش را بهرجا افكند ديد ، كه آن‌تونيوس مناسب‌تر از هركس است ، زيرا او ميدانست ، كه روميها از آرتاواسد پادشاه ارمنستان كينه در دل دارند و اگر به او دست يافته از جهت خيانت مجازاتش كنند ، بجاى آرتاواسد دوستى را مانند او در همسايگى خود خواهند داشت . پادشاه ماد با اين مقصود سفيرى باسكندريّه نزد آن‌تونيوس فرستاد و چنان كه ديوكاسّيوس گويد ( كتاب 49 ، بند 23 ) ، سفير پول‌مون « 2 » نامى بود ،

--> ( 1 ) - Merivale . Roman Empire , II p . 280 . ( 2 ) - Polemon .