حسن پيرنيا ( مشير الدوله )

2162

تاريخ ايران باستان ( تاريخ مفصل ايران قديم ) ( فارسى )

اگر بخواهيم بيش از اين از اوضاع مصر در زمان بطالسه صحبت داريم ، از موضوع اين تاليف خيلى دور خواهيم افتاد و لزومى هم ندارد ، زيرا ارتباط اين موضوع با تاريخ ايران ، كه وقتى اين مملكت زرخيز را داشت ، به همين اندازه است ، كه ذكر شد و بل كمتر . در باب اسكندريّه نيز اجمالا گوئيم ، كه اين شهر يكى از سه شهر نامى دنياى آن روز بود : روم - اسكندريّه - انطاكيّه و سترابون اسم اسكندريّه را بعد از روم ذكر كرده . چنان كه بالاتر گفته شد ، اين شهر يونانى چندى مركز علوم و صنايع بشمار ميرفت و دانشمندان و شعراء و ادباى زياد براى استفاده از كتابخانه و موزه اين شهر بدانجا ميرفتند . فصل سوم - مقدونيه از احوال مقدونيّه شرح مشروحى در كتاب دوّم اين تأليف ( صفحات 1190 - 1238 ) و نيز در موقع جنگهاى اسكندر با ايران ( صفحات 1238 - 1446 اين تأليف ) و در زمان جانشينانش ( در باب دوّم از كتاب سوّم اين تأليف ) گفته شد و اگر بخواهيم بيش از آنچه نوشته‌ايم ، از مقدونيّه صحبت داريم ، خارج از موضوع ما يا تاريخ ايران خواهد بود ، بنابراين در اينجا فقط از اين نظر ، كه رشته وقايع بطور كلّى در دست خواننده باشد ، سطورى چند بر آنچه بالاتر گفته شده است ، افزوده بكتاب سوّم خاتمه ميدهيم . پيرّوس در مقدونيّه فقط يكسال و نيم سلطنت كرد و پس از او ليزيماك تا 281 ق . م تخت مقدونيّه را در تصرّف داشت . در 281 ق . م بطلميوس كرائونوس پسر بطلميوس لاگس ، سرسلسلهء بطالسه ، به خرسونس رفته از آنجا بمقدونيّه درآمد و پادشاه شد . در همين سال مردم گالّى ( گالات‌ها ) بمقدونيّه حمله كردند و در يكى از جنگها بطلميوس كرائونوس كشته شد . پس از آن در مقدونيّه اختلال و هرج و مرجى روى داد و چند نفر بتخت نشسته هر كدام يكى دو ماه تقريبا سلطنت