ترتيب استقلال سياسى ايران كه با انقراض دولت ساسانى زائل شده بود تقريبا از اواخر قرن سوّم هجرى بتدريج برگشت و ايران در مرحلهء نوينى داخل گرديد شرح اين وقايع مربوط به عهد و دوره‌هاى ديگر تاريخ ايران است فصل دوم تمدّن ايران در دورهء ساسانى مبحث اول طبقات - تشكيلات - مسكوكات - تجارت - روابط خارجه طبقات اهالى ايران به چهار طبقه تقسيم شده بودند : 1 - روحانيّون - ( آثروان ) 2 - جنگيها - ( آرتشتاران ) 3 - مستخدمين ادارات دولتى ( دبيران ) 4 - زارعين و كسبه - ( واسترىيوشان و هتخشان ) هركدام از اين طبقات بقسمتهاى جزو تقسيم ميشد و هرطبقه رئيسى داشت و در تحت اوامر رئيس مستخدمينى بودند از قبيل مفتش و محاسب و ناظر و غيره كه كارهاى راجع بطبقه را انجام ميدادند روحانيّون را از مغها انتخاب كرده آنها را مؤبذ « 1 » ميگفتند رئيس مؤبذان را مؤبذان مؤبذ ميناميدند ( يعنى مؤبذ مؤبذان ) تمام امور مذهبي در درجهء نهائى با نظر او قطع و فصل ميشد اين شخص را شاه انتخاب ميكرد و باقى روحانيّين با نظر او معيّن ميشدند عنوان روساء ساير طبقات در ذيل بيايد تقسيماتى نيز در زمان ساسانيان ديده مىشود كه محقّقين تصوّر ميكنند از زمان پارتيها مانده و ساسانيان آن را حفظ كرده‌اند بهرحال اين است درجات مذكوره : 1 - شهرداران ( شترتاران ) يعنى مملكت داران مانند پادشاهان دست‌نشانده ارمنستان و حيره و غيره و فرمانفرمايان ايالات

--> ( 1 ) - مؤبذ در اصل مغوپات بوده بعد مغ‌پت و بعد از آن مؤبذ شده است