سرپرسى سايكس ( مترجم : سيد محمد تقى فخر داعى گيلانى )

712

تاريخ ايران ( فارسى )

عمليات چنار راهدار 7 و 8 ژوئيه حال لازم بود كه ضربه‌اى به بقيهء قواى صولت وارد ساخته و با ايلخانى جديد براى تعقيب صولت نقشه‌اى طرح شود . رسم كهن چنين بود كه اطرافيان شخص معزول از او روى بگردانند و شاغل مقام جديد دارائى او را غارت كند . در تعقيب اجراى اين رسم موافقت شد كه اورتن به صولت حمله كرده و او را از اردوى خود چند ميل در جنوب ده شيخ بيرون براند . ازاين‌رو قرار شد قشقائيها كه به ايلخانى جديد پيوسته بودند از كوه سياخ به طرف جنوب عبور كرده و خط عقب‌نشينى صولت را قطع نمايند ، در حالى كه قوام هم قسمتى از اعراب خود را ميفرستاد تا به اردوى دشمن بتازند . همراهان صولت دلاورانه جنگيدند و به اطراف اردوى انگليس‌ها در چنار راهدار شبانه حمله كرده و صبح بآهستگى عقب نشستند . متفقين عرب ما خيلى دير در صف خود در جناح چپ انگليسها حاضر شدند و بدين جهت به تيراندازى از فاصله دور خود را قانع ساختند . سردار احتشام در سياخ دير رسيد ولى همراهانش دو سه نفر از جنگجويانرا كشتند . وقتى اورتون به گردنهء سقاوى رسيد و دره را ديد اثر و صدائى از دشمن پديدار نبود . قشقائيها با سر به طرف فيروزآباد فرار كرده بودند . تعاقب صولت الدوله پس از فرار صولت ، سردار احتشام و قوام موافقت كردند كه او را تعقيب نموده و در مركزش فيروزآباد مورد حمله قرار دهند . ما قسمتى از آتشبار كوهستانى و دو مسلسل از پليس جنوب با مقدارى اسلحه و مهمات همراهشان فرستاديم . ستون مأمور مركب ميشد از هشتصد عرب ، ششصد و پنجاه قشقائى و چهارصد و پنجاه كشكولى برياست محمد على خان . قوام با معاونت على دوست رئيس كل اين قوا بود . او قشون را جمع نگاهداشته و پيشقراولان صولت را از پيش رانده و وارد درهء فيروزآباد شد . در اينجا قشقائيها مقاومت مختصرى نشان دادند ، ولى روحيه‌شان خراب شده بود و هنگام شب فرار كردند . صولت ، فقط با تنى چند از مردمى كه با وى وفادار مانده بودند به حال بدى فرار كرد .