نزول اجلال اتفاق افتاد « 1 » و اميرزاده ميرانشاه كه به جهت تسخير اطراف آن ولايت رفته بود مظفر و منصور معاودت كرد ، همراه شد . و يار على ، حاكم موصل طوى عظيم كرده پيشكش بسيار كشيد و قچرچى شد . و آن حضرت به جانب ماردين روان شد . و چون سلطان عليشير حاكم ماردين در اين اوقات مكرر پيشكش و عرايض فرستاده اظهار ايلى نموده بود ، آن حضرت كس نزد وى فرستاد كه « با لشكر مرتب به ملازمت آماده باش كه عزيمت مصر و شام داريم . » و از ماردين گذشته به رأس العين نزول نمود و تمامى لشكر را به حصون فرستاد . سپاه برانغار قراقونيلو را غارت كردند و سپاه جرانغار نيز ولايت بسيار تاراج نموده با غنيمت بسيار به لشكر مظفر ملحق شدند . و از آنجا كوچ كرده به روحا « 2 » رسيدند . و گزل « 3 » نامى كه حاكم آنجا بود ، قلعه را گذاشته گريخت و رعايا به كوه پناه برده و پنداشتند كه خلاصى يافتند . و لشكر منصور به آنجا رفته همه را غارت كردند . « 4 » و شهر روحا تمام از سنگ تراشيده است و گويند كه از بناهاى نمرود است و چشمه [ اى ] كه در ميان آتش جارى شده هنوز برجاست « 5 » ، و اللّه اعلم بحقيقة الحال . و چند تركمان در اين منزل به آستان ملايك آشيان آمد و نوازش بسيار يافت . و چون عليشير ، حاكم ماردين درآمدن تقصير كرد ، آن حضرت فرمود كه « ياغى را در ميان ولايت گذاشتن توره « 6 » نيست » و عنان عزيمت به جانب ماردين معطوف داشت [ به موضع جيمليك ] « 7 » مراجعت فرمود . و سلطان على « 8 » ، حاكم ماردين « 9 » ، در اين وقت به درگاه آمد و تحفه‌هاى لايق گذرانيد . و آن حضرت از سبب دير آمدن سئوال فرمود . زانو زده زبان به استغفار و اعتذار گشاد و گناهش به عفو مقرون شد . « 10 » و چون صاحبقران در فارس شاهزاده عمر شيخ را به جاى آل مظفر حاكم كرد ، شاهزاده در قرب يك سال آن ولايت را بالتمام به ضبط درآورد ، به نوعى كه نزد خالق و خلايق

--> ( 1 ) . به نوشتهء شامى ، امير تيمور پس از حركت از اربيل به موصل رسيد و « روز جمعه به زيارات مقدسهء ادريس و جرجيس . . . مستعسد شده و در هر مزارى ده هزار دينار كپكى جهت عمارت انعام فرمود و به درويشان صلات و صدقات رسانيد . » - ظفرنامه ، ص 145 . ( 2 ) . از بناهاى نمرود است و قضيهء آتش انداختن ابراهيم خليل ، عليه السلام ، در اين موضع واقع بوده است . - ظفرنامه ، ص 146 . ( 3 ) . نسخ سه گانه : كرد . ظفرنامه : كوزل . تصحيح از روضة الصفا شد . ( 4 ) . ظفرنامه : « و درين مقام رايات همايون را نوزده روز توقف افتاد . » ( 5 ) . به تصريح صاحب روضة الصفا ، تيمور در آن چشمه غسل كرد . ( 6 ) . توره : در تركى روش و قاعده . ( 7 ) . جاى دو كلمه در نسخ بياض . افزوده از ظفرنامه . روضة الصفا : چمليك - در هفت فرسخى ماردين . ( 8 ) . ظفرنامه و روضة الصفا : سلطان عيسى . ( 9 ) . ق ، م : حاكم اذرى . ( 10 ) . به نوشته صاحب روضة الصفا ، حاكم ماردين تسليم شد ولى اهالى شهر تسليم نشدند . چون زمستان بود و علوفه كم ، تيمور از محاصرهء شهر منصرف شد .