قاضى احمد تتوى / آصف خان قزوينى
3760
تاريخ الفي ( فارسى )
و خاتون بزرگ چنگيز خان ، بورته فوجين ، خواهر ايشان بود و چهار امير ديگر عمزادگان ايشاناند و پسران داريتاى « 1 » ، برادر دىنويان . « 2 » و پيش اوگتاى قاآن و قوبيلاى قاآن [ 245 الف ] دامادان ايشان بودند و بالاتر از پسران نشستندى ، و سالجوتاى كورگان شوهر كلميش آغا « 3 » از ايشان بود و ابوگان كورگان ، كه به ايلچى به عراق آمد ، از نسل ايشان بود و تمامت لشكر قنقرات پنج هزار نفر بودند . هزارهء قويلدار ساچان : از قوم منگقوت بوده از شعب نيرؤن ، و هزارهء او هم از آن قوم . و او اندهء چنگيز خان بود و عظيم معتبر ؛ و كوچهاى بزرگ داده به مرتبهء زيردست موقلى گويانگ نشسته و در هيچوقت از خدمت او جدا نبود . و در عراق ، خليفه و مكريتى از نسل او بودند ؛ و امراى هزارهء نوريكىنويان « 4 » هم از آن نسل بود . هزارهء ناياننويان : از قوم بارين بوده و لشكرهاى او تمامت از آن قوم . و چون اميرى بزرگ بود به راستى دل ايل شده و كوچهاى پسنديده مىداد و خدمات مخلصانه به جاى مىآورد . چنگيز خان لشكرهاى بارين به وى توساميشى كرد و امراى هزاره به موجب خاطرخواه خود عرضه داشته نصب نمودى . و مجموع ايشان سه هزار نفر بودند . و چنگيز خان فرموده بود كه سوتكوسون « 5 » موقلى گويانگ ، كه امير لشكرهاى دست چپ او بوده باشد . هزارهء سوتونويان : از قوم قونگقتان بوده پسر منگليك ايچيگه . هزارهء جلايرتاى ييسور : از قوم جلاير بوده ؛ و او نه [ آن ] ييسور است كه به عراق رفته بود ، و كورن او را به ايلچى به بندگى قاآن فرستاده بود ، و امير اردوى ييسون تمور ، پسر ارغون خان بود از نسل اين جلايرتاى ييسون بوده است . هزارهء اونگوزنويان : از قوم باياؤت از شعب درلكين بوده . و بوكاؤول و باؤرجى « 6 » بزرگ چنگيز خان ، كوچوگورنويان بود از قوم بيسوت و لقب اوقيچات « 7 » به لغت نايمان بوكاؤول شد يعنى يدقيق « 8 » كند . و چون او پير شد به جاى او بورغولنويان را نصب فرمود . و چون وى به امارت رسيد ، اين اونگور بوكاؤول گشت . هزارهء اوقاى و قراچو : « 9 » از قوم جلاير بودهاند و هردو برادر ، از قديم بندهء خاص پدران چنگيز خان بودهاند ، به جهت آنكه جلاير تومالون خاتون را كشته بودند هرچند خواست كه ايشان را از امراى بزرگ گرداند قبول نكردند و گفتند كه ييسوگاى بهادر ما را پند داده تا شبانى كنيم ؛ بدان سبب زياده از يك هزاره نشدند . و ساپا سرتاقنويان از نسل ايشان بود .
--> ( 1 ) . متن : داناى . ( 2 ) . متن : وىنويان . ( 3 ) . متن : آقا . ( 4 ) . متن : برجون بورقاننويان . ( 5 ) . متن : مسكوتكون . ( 6 ) . متن : يكاول ديوچى . ( 7 ) . متن : قيامت . ( 8 ) . متن : قديو . ( 9 ) . متن : اوقى الوجو .