قاضى احمد تتوى / آصف خان قزوينى

3141

تاريخ الفي ( فارسى )

ذكر وقايع سال پانصد و چهلم از رحلت خير البشر « 1 » به روايت كامل التواريخ ، خليفه المقتفى الامر اللّه از بغداد به عزم تسخير بلدهء دقوقا « 2 » عنان عزيمت به آن صوب منعطف داشت . و هنوز كارى نساخته بود كه خبر رسيد كه اينك سپاهى بسيار از موصل متوجّه اين‌جانب است . بنابراين ، خليفه ترك آن محاربه نموده و به جانب بغداد مراجعت كرد . و هم در اين سال [ امير ] شمله تركمانى « 3 » بر ولايت خوزستان كه در آن‌وقت ملكشاه بن سلطان محمود بن محمّد سلجوقى داشت استيلا يافت . باوجود آنكه خليفه مقتفى لامر الله لشكرى انبوه به امداد ملكشاه فرستاده بود ، امّا در ماه رجب شمله بر ايشان غالب شد و سران سپاه خليفه را دستگير نموده و در قيد زندان كشيد و بعد از چند روز همه را خلاص كرده باز به بغداد فرستاد و از خليفه عذرخواهى نمود . « 4 » و از وقايع اين سال آنكه در ماه ذيقعده اتراك قارلقيه كه در ماوراء النهر مىبودند ، بر طمغا خان بن محمّد خان حاكم ماوراء النهر خروج كرده او را به قتل رسانيدند و جسدش را در صحرا انداختند و بسيار امور زشت به او نسبت مىكردند . و الله أعلم بحقايق الأمور . و از جمله وقايع اين سال كه زين الدّين على كوچك ، كه نايب قطب الدّين مودود بن زنگى

--> ( 1 ) . ق : عليه و آله التحية من الملك الاكبر . ( 2 ) . هرسه نسخه : وقوفا . رجوع شود به پاورقى 1 ، صفحه 3051 . ( 3 ) . ق : تركمان . ( 4 ) . امير شمله يا « آىتغدى » يكى از تركمنان قبيلهء افشار غز بود كه از 550 هجرى تا زمان مرگش در سال 570 هجرى بر خوزستان فرمان راند . - بندارى ، زبدة النصرة ، ص 344 ؛ ابن جوزى ، مرآت الزمان ، ج 10 ص 161 . پس از از مرگش يكى از پسرانش مدت بيست سال ديگر بر خوزستان فرمان راند .