قاضى احمد تتوى / آصف خان قزوينى

1871

تاريخ الفي ( فارسى )

ذكر وقايع سال سيصد و سى و نهم از رحلت خير البشر در اين سال ، در آذربايجان مردى پيدا شد از اولاد عيسى بن مكتفى باللّه ، و به واسطهء ضعف اولاد مرزبان جمعى كثير بر وى جمع شدند و او را ملقّب به « المستجير باللّه » گردانيدند . بعد از محاربات بسيار ميانهء او و پسر مرزبان ، المستجير باللّه دستگير شد و در بند وفات يافت « 1 » . باز در اين سال سيف الدّوله به بلاد روم رفته قلعهء بسيار فتح نمود و غنايم بىشمار به دست آورد و بسى شهرهاى عظيم روم به آتش خراب كرد ، امّا وقت مراجعت روميان در ميانهء دو كوه سر راه بر سيف الدّوله گرفته آنچنان كشش كردند كه سيف الدّوله با هزار جان كندن با سيصد سوار خود را از آن مهلكه خلاص كرد . باقى تمامى لشكر او به قتل رسيد . و در اين سال ، ابو القاسم عبد اللّه بن ابو البريدى ، كه حاكم اهواز بود ، وفات يافت . و از جمله وقايع اين سال ، آنكه حجّاج مصر در وقت مراجعت در واديى فرود آمده بودند كه ناگاه سيلى رسيد و تمامى آن قافله را با آدمى و حيوانات برداشته به دريا رسانيد ، چنانچه يكى از ايشان خلاص نشد . و از جمله وقايع اين سال آنكه دويست خانه از تركان حشم‌نشين به طوع و رغبت خود به بغداد آمده كلمهء شهادت بر زبان رانده در سلك اهل اسلام منسلك گشتند و ايشان را « ترك ايمان » مىگفتند و آخر الأمر ، رفته‌رفته از جهت تخفيف تركان شد . و در اين سال ، از جمله اعيان صوفيه جعفر بن حرب كه در اوايل حال از جمله كتّاب و وزرا بود ، روزى با ابهّت و شوكت تمام سواره مىرفت كه به يك ناگاه آيهء كريمهء أَ لَمْ يَأْنِ لِلَّذِينَ آمَنُوا أَنْ تَخْشَعَ قُلُوبُهُمْ

--> ( 1 ) . علّت ظهور وى اين بود كه جستان بن مرزبان سيره و رفتار پدر را ترك كرده و به عيش و نوش و مشورت با زنان مشغول بود .