93 - ذبيحى يزدى ملا اسمعيل ذبيحى ( يا ذبيح ) يزدى از شاعران اواخر سدهء يازدهم و از معاصران ميرزا محمد طاهر صاحب تذكرهء نصرآباديست كه بقول او « منزوى وادى گمنامى و عزلت » بود « 1 » . وى نام او را ذبيح آورده ولى در جنگ ذيقيمتى از مثنويهاى گوناگون قديم و جديد كه بسال 1170 ه فراهم آمده و بشمارهء 4772 . Or در كتابخانهء موزهء بريتانيا محفوظست ، نامش دوبار ( ورق b 103 و b 255 اسمعيل ذبيحى ذكر شده است . خود شاعر نيز در اشعار خويش گاه تخلص خود را ذبيح و گاه ذبيحى آورده است « 2 » . غير از دو غزل و يك تغزل و دو ماده تاريخ و يك رباعى كه نصرآبادى ازو نقل كرده ، دو مثنوى بنام نرگسدان ( ورق b 103 جنگ مذكور ) و هدية الاحباب ( ورق b 255 جنگ مذكور ) ازو داريم « 3 » كه شرح آنها چنين است : مثنوى نرگسدان ببحر هزج مسدس مقصور يا محذوفست در متجاوز از 650 بيت در ذكر داستان نرگس بانو مادر امام دوازدهم شيعيان اثنى عشرى ، و شروع مىشود با حكايت برگزيده شدن بشر بن سليمان انصارى از طرف امام دهم و مأمور گرديدنش به خريدن كنيزكى رومى از نخّاسى بنام عمر در بغداد . آن كنيزك تن درنمىداد تا نخاس او را بهيچيك از خريداران بفروشد ولى امام نامه‌يى به « خط » و به « زبان » فرنگى ببشر بن سليمان داد تا بعمر برساند با دويست و بيست اشرفى سرخ . . . اين كنيزك از احفاد شمعون بن حمّون وصى عيسى بن مريم و از خاندان قياصرهء روم بود ، زندگانى وى

--> ( 1 ) - تذكرهء نصرآبادى ، ص 299 - 300 . ( 2 ) - اى ذبيح از گريه نظم آبدارى داده رو * خيز تا ما هم بياض ديده‌يى رنگين كنيم از قتل ذبيحى مكن انديشه كه عيسى * خواهد ز خدا عذر گناه تو فرنگى ( 3 ) - دربارهء اين جنگ بنگريد به ضميمهء فهرست ريو ، ص 234 - 236 .