جمله كه گفتيم صندوقهايى از كتاب نيز همراه اين مدرسهء سيّار سلطانى حمل مىشد تا هرگاه مدرّسان و محصّلان را بكتاب حاجت افتد بدانها رجوع كنند « 1 » . خواجه رشيد الدين فضل اللّه وزير غازان و اولجايتو نيز علاوه بر آنچه در ربع رشيدى ايجاد نموده بود ، در محلهء بزرگى كه به شهر سلطانيه بنا كرد مدرسه و خانقاه و دار السياده‌يى ساخت و در شهرهاى ديگر نيز ازينگونه آثار خير بسيار داشت مثلا در يزد بسال 715 مدرسه و خانقاهى بفرمان او ساختند و آن مدرسه بنام مدرسهء رشيد معروف شد « و بسيار از مزارع و اراضى و سهام قنوات و حوانيت و بساتين بر آن وقف كرده‌اند و بازار در مدرسهء مذكور كه مشهور ببازار كاغذيانست هم وقف در آن مدرسه كرده است » « 2 » وزير ديگر اولجايتو يعنى تاج الدين عليشاه نيز در تبريز مسجدى و در آن زاويه و مدرسه‌يى داشت « 3 » . امراى ديگر ايران در قرنهاى هفتم و هشتم مدارس ديگرى از خود بيادگار گذاشتند و از آن جمله است « مدرسهء كردوجين » در شيراز و « مدرسهء درب نو كرمان » از آثار سيورغتمش ابن قطب الدين شاه جهان از قراختائيان كرمان ( م 703 ) كه همانجا مدفون شد « 4 » و مدارس متعددى كه در يزد و ميبد وجود داشت و بعضى از آنها در شمار مدارس خوب عهد بود . اين مدرسه‌ها همگى در قرن‌هاى هفتم و هشتم ايجاد شده بود و از وجود مدارس ديگرى كه پيش ازين ساخته شده و درين ايام در نواحى ويران ناشدهء ايران باقى مانده بود ، هم نبايد غافل ماند . براى نمونه از مدارس معروف در شهر يزد مركز حكومت اتابكان يزد كه خوشبختانه با قبول ايلى مغولان شهر خود را مدتها از ويرانى نگاه داشته بودند ، درينجا نام مىبريم . اسمهاى اين مدرسه‌ها همه در تاريخ جديد يزد

--> ( 1 ) - تاريخ وصاف ص 540 و 543 ( 2 ) - تاريخ جديد يزد ص 146 ( 3 ) - رحلهء ابن بطوطه ج 1 ص 147 ( 4 ) - تاريخ گزيده ، تهران 1339 ، ص 533 ( حاشيه )