قرن هشتم در سال 727 اين مدرسه را ديد و از آن باعجاب ياد كرد « 1 » . در حوادث سال 687 ابن فوطى از تعيين مدرّس براى آن نام مىبرد « 2 » ليكن طبعا بعد از بناى مدرسهء مستنصريه كه دربارهء آن پيش ازين سخن گفته‌ايم « 3 » از اهميّت آن كاسته شد . مدرسهء مستنصريه هم كه در گيرودار حملهء مغولان آسيبهايى ديده بود در سال 668 بفرمان عطا ملك جوينى حاكم بغداد تعمير شد « 4 » و پس از وى شرف الدين هارون پسر شمس الدين صاحب ديوان جوينى ادارهء امور مدرسه را كه بنابر مرسوم خليفه يا حاكم بغداد متولّى آن بودند در دست گرفت و مدرّسان آن را معلوم كرد « 5 » . غير از نظاميه و مستنصريه مدارس ديگرى نيز در عهد مورد مطالعهء ما در بغداد وجود داشت كه بعضى از آنها را در ذيل نام مىبريم : 1 - مدرسهء شرابيه كه اقبال شرابى ( م 653 ) در سال 628 در بازار عجم مقابل « باب الملاحين » بنا كرد و بر مذاهب مختلف وقف نمود و مدرسان و معيدان آن را ماهانه‌يى معيّن بود « 6 » . اين اقبال شرابى در واسط نيز مدرسه‌يى بنا كرد كه زكريّاء ابن محمّد بن محمود قزوينى دانشمند مشهور صاحب آثار البلاد و اخبار العباد در آن تدريس مىكرد « 7 » . 2 - مدرسهء مجاهديه كه مجاهد الدين ايبك دوات‌دار صغير از امراى اواخر دولت عبّاسى در سال 637 براى حنبليان ساخت « 8 » .

--> ( 1 ) - رحلهء ابن بطوطه چاپ مصر 1346 ، ص 141 ( 2 ) - حوادث الجامعه ، ص 456 ( 3 ) - همين كتاب ج 2 ص 247 - 248 ( 4 ) - حوادث الجامعه ، ص 365 ( 5 ) - ايضا حوادث الجامعه ص 429 . دربارهء مستنصريه رجوع كنيد به تجارب السلف ص 347 - 348 ؛ دائرة المعارف اسلامى ج 3 ص 404 و رحلهء ابن بطوطه ج 2 ص 108 ببعد ( 6 ) - حوادث الجامعه حوادث سال 628 و 653 ( 7 ) - ايضا حوادث سال 653 ( 8 ) - ايضا حوادث سال 637