مؤلف مجهول
60
تاريخ آل سلجوق در آناطولى ( فارسي )
دست مؤيد الملك ابو بكر بن عبد الله بن نظام الملك « 1 » بوذ . درين وقت كه تتش را كشتند [ گ 9 آ ] برادرش فخر الملك ابو المظفر بن نظام الملك « 2 » برى بود و ابو الفضل سعد بن محمّد بن موسى الزاولستانى مستوفى بوذ . زبيده خاتون مادر سلطان دختر او را تربيت مىكرد و مجد الملك « 3 » را مؤيد الملك در فضل و كفايت نمىپسنديد .
--> ( 1 ) . مويد الملك پسر دوم نظام الملك بود كه بعد از پدرش بزرگترين و لايقترين وزراى آل سلجوق بود و در نظم و نثر و بلاغت يگانه زمان خود بود . چون بركيارق به پادشاهى رسيد ، وزارت به مؤيد الملك ابو بكر بن عبد الله بن نظام الملك داد و سرانجام هم مويد الملك را به دست خود كشت . هنگامى كه محمّد از برادرش بركيارق شكست خورد ، مويد الملك گرفتار شد و چند روز در بند بود . عاقبت پيغام به سلطان فرستاد كه اگر خداوند گناه من ببخشد صد هزار دينار بدهم تا خدمت وزارت به من ارزانى دارى ، سلطان پذيرفت اما چندى گذشت ، روزى طشتدارى به اميد آن كه سلطان خفته است با قومى مىگفت : چه بىحميت قومىاند اين سلجوقيان مردى كه اين همه سختى به روى سلطان آورده يك بار بنده پدرش ( انر ) را بر آن داشت كه پادشاهى طلب كند ، ديگر باره بگنجه رفت و برادرش را بياورد و يكچند او را آواره داشت و بيچاره در جهان گردانيد ، اكنون ديگر او را وزارت مىدهد و بر او اعتماد مىكند مثل زخم زبان از طعن سنان سختتر باشد ، سلطان با نيمچه از خرگاه بيرون آمد و مويد الملك را بخواند و بفرمود چشمش ببستند و بر كرسى نشاندند و زخمى چنان زد كه گردن بگزارد و سر هنوز بر دوش بود كه بجنبد سر بر زمين افتاد . سپس سلطان رو به طشتدار كرد و گفت حميت سلجوقيان مىبينى . راوندى ، راحة الصدور و آية السرور ، صص 148 - 147 . كسايى ، نور اللّه ، مدارس نظاميه و تأثيرات علمى و اجتماعى آن ، انتشارات امير كبير . چاپ دوم ، 1363 ، صص 51 - 50 . ( 2 ) . فخر الملك ابو المظفر بن نظام الملك پسر ارشد خواجه بود كه بركيارق پس از عزل مويد الملك او را وزارت داد . در جنگ بركيارق با تتش اسير شد ولى پس از قتل او آزاد گرديد . فخر الملك لياقت و كاردانى مويد الملك را نداشته و در دوره وزارتش در دستگاه بركيارق آلت دست مجد الملك قمى بوده است . در 490 ه . ق از وزارت بركيارق معزول گرديد و به خدمت سنجر در خراسان رفت و وزارت او را بر عهده گرفت ده سال در اين منصب باقى بود . سرانجام در عاشوراى سال 500 ه . ق به ضرب كارد يكى از فدائيان اسماعيلى در سن 66 سالگى از پاى درآمد . همان ص 52 - 51 . دستور الوزراء ، ص 188 . ( 3 ) . شمس الدين ابو الفضل اسعد بن محمد بن موسى مجد الملك براوستانى قمى مشيد الدوله مستوفى سلطان ملكشاه بود . او با همدستى ابو الغنايم تاج الملك و ابو المعالى مفضل بن عبد الرزاق سديد الملك عليه خواجه نظام الملك متحد شده و بالاخره موفق گشتند او را از نظر سلطان بيندازند . سرانجام بعد از قتل خواجه و مرگ سلطان ملكشاه ، مجد الملك قمى وزير بركيارق شد ، ( 490 ه . ق ) و اين سمت را تا سال 492 به عهده داشت . مجد الملك به دست اينانج يبغو آخربك و پسران امير اسفهسالار برسق كه از امراى لشكريان هواخواه مؤيد الملك بودند در هيجده شوال 492 ه . ق در زنجان كشته شد . اقبال ،