شده باشد روسيه و انگلستان توانستند تعيين يك هيئت مرزى ايران و عثمانى را تأمين سازند كه نمايندگان روس و انگلستان نيز با آن همكارى داشتند . اين كميسيون در سال 1843 در ارز روم تشكيل يافت تا مسئلهء سرحدات را مورد رسيدگى و تصميم قرار دهد . نمايندگان انگليس عبارت بودند از : سر . اف . ويليامز ( از قارص ) و سرگرد فرانت و يكى از منسوبان اين جانب آقاى رابرت كرزن مؤلف كتاب « ديرهاى خاور نزديك » كه بعدا لرد زوش عنوان يافته بود . در اثر بررسى و رسيدگى محلى آنها عهدنامهء ارزروم در ژوئن 1847 امضاء شد . به زودى در سال 1849 هيئت‌هاى مرزى باز در بغداد جمع شدند كه ترتيب علامت‌گذارى در سرحدات را بدهند . در حين اقدامات ايشان تركها علىرغم مقررات قرارداد و با حركتى ناصواب قلعهء قطور را تصرف و پاسدارهاى ايرانى را از آنجا بيرون كردند كه با وجود سى سال تكرار اعتراض با زور آنجا مانده بودند . ضمنا كميسيون رسيدگى خود را از محمره در كنار شط العرب تا كوه آرارات كه بالغ بر 700 ميل است ادامه داد كه مصادف با پيش‌آمد جنگ كريمه گرديد و بديهى است كه كار ايشان هم متوقف شد . در نتيجهء تحقيقات آنها نقشه‌اى تهيه و در سال 1865 به طرفين پيشنهاد شد كه البته دال بر عمل علامت‌گذارى نبود ، بلكه فقط خط سرحدى را در پهناى بيست تا چهل ميل در نظر گرفته بودند كه سرحد واقعى در درون اين فاصله واقع بوده و برعهدهء دو دولت گذاشته شده بوده است كه چنان كه ميل دارند با مسالمت يا خونريزى سرحد منظور را تثبيت كنند . اين شيوهء بيم‌آميز براى رفع اختلاف مرزى در سال 1869 از جانب ايران و عثمانى تأييد و قراردادى راجع به آن امضا شد و هريك از طرفين تعهد نمود كه وضع موجود را محترم بشمارد تا وقتى كه قضيه اساسا حل شود . در موارد متعدد در سالهاى 1870 و 1873 و 1874 اختلافات تجديد و از تصادم نظامى با اشكال بسيار اجتناب شد . سرانجام در سال 1878 كنگرهء دول اروپائى برلن كه براى طرح نوين نقشهء سياسى اروپا تشكيل يافته و منظور روىهم‌رفته اين بود