جورج ناتانيل كرزن ( مترجم : غلام على وحيد مازندرانى )

234

ايران وقضيهء ايران ( فارسي )

مزدها و نرخ اجناس - هنگام مسافرت من ميزان مزد روزانهء پيشه‌وران از قرار ذيل بود : نجار سه قران يا يك شيلينگ و نه پنس ، بنا دو قران ، آهنگر يك قران و نيم كارگر معمولى يك قران يا هفت پنس . قيمت نان از قرار هر پوند ( 453 گرم ) نيم قران ، گوشت گوسفند دو قران و سه چهارم ، مرغ كه در كوهستان دانه‌اى نيم قران است در پايتخت يك قران مىباشد . قيمت گندم كمتر از شش پنس يك سنگ و جو اندكى كمتر از چهار پنس بوده است . بانك و صرافى - گفته‌اند كه 144 صرافى خصوصى يا مركز رباخوارى در مشهد هست با جمع سرمايهء 000 / 931 تومان يا 000 / 266 ليره كه فقط دوتا از آنها هركدام صد هزار تومان ( 28570 ليره ) و سه‌تا از آنها پنجاه هزار تومان ( 14285 ليره ) و دوتا با سرمايه سى هزار تومان ( 8570 ليره ) و بقيه صراف جزء بوده‌اند . بانك جديد شرق نماينده‌اى در مشهد داشت و چون اين بانك دستگاه خود را برچيده و به بانك جديد شاهنشاهى ايران مبدل شده است حالا اين بانك ثانوى در خراسان نمايندگى دارد و زمينهء وسيعى براى فعاليت آن فراهم است ( مقدار زيادى منات روسى ( گفته‌اند 000 / 200 ) در مشهد در جريان است و نرخ ليرهء انگليسى سه تومان و سه قران و نيم يا با نرخ معمولى تسعير نوزده شيلينگ و شش پنس است . روپيهء هندى درست معادل ارزش اصلى خود يك شيلينگ و پنج پنس « 1 » مبادله مىشود . ملاقات با جناب والى - در حين اقامتم در مشهد توفيق ملاقاتى با جناب والى داشتم و چنان كه قبلا هم اشاره نمودم ايشان يكى از دو برادر شاه مىباشند نامش محمد تقى ميرزا و لقبش ركن الدوله است كه براى سومين بار به ولايت خراسان منصوب و در ظرف پانزده سال اخير هرچندى يك‌بار صاحب اين مقام گرديده است ، يا گاهى از كار بر كنار شده و يا كس ديگرى كه توانسته بود با

--> ( 1 ) - گزارش‌هاى سياسى و كنسولى شمارهء 753 دربارهء تجارت و ماليه سال 1890 .