ديودور سيسيلى ( مترجم : حميد بيكس واسماعيل سنگارى )

58

كتابخانه تاريخى ( سرزمين ميان رودان " بين النهرين " ، حكومت مادها ، آشور ) ( فارسي )

به اختصار شرح مىدهيم . « 1 » گاهشمارى يا ترتيب تاريخى وقايع رعايت ترتيب تاريخى وقايع ، نخستين دغدغه‌ى ديودور در نگارش كتابخانه تاريخى است . با اين حال در شش كتاب نخست كه به زمان‌هاى اساطيرى اختصاص داده شده‌اند ، ترتيب تاريخى رعايت نشده ، زيرا همچنان كه خود ديودور مىنويسد « 2 » هيچ منبع موثقى از اين دوره باقى نمانده است ، اما در باقى كتاب‌ها ترتيب تاريخى رعايت شده است . ديودور پس از شرح تصرف تروا ، نگارش تاريخ خود را براساس ترتيب تاريخى آپولودور آتنى بنيان نهاد . اما آيا در فاصله‌ى زمانى بين تصرف تروا و آغاز المپياد ، وى مىكوشيد رويدادها را با ملاحظه‌ى سال وقوع آن‌ها تنظيم و روايت كند ؟ اين امر بعيد مىنمايد . در مقابل ، پس از سال 5 / 776 يعنى تاريخ المپياد اول به چارچوب ثابتى دست يافت كه دوره‌ى زمانى چهار سال را شامل مىشد و آن فهرست برندگان بازىها بود كه هيپياس اليسى « 3 » حدود اواخر سده‌ى پنجم پ . م تهيه كرده بود . بايد اشاره كرد كه تيمائوس و اراتوستن نيز پيش از ديودور از همين فهرست براى ترتيب وقايع‌نگارى خويش استفاده كرده بودند ، اما در گاه‌شمارى ديودور مشكلى وجود دارد و آن اين‌كه ديودور در مقدمه‌ى آغازين اثرش ( كتاب اول ، فصل 5 ، بند 1 ) مىنويسد كه تاريخش در مجموع ، دوره‌ى زمانى 1138 سال را شامل مىشود . در واقع ، وى مدت زمان بين تصرف تروا ( 3 / 1184 ) تا بازگشت هراكليدها ( 3 / 1104 ) را 80 سال و فاصله‌ى زمانى بين بازگشت هراكليدها تا المپياد

--> ( 1 ) . فرانسوا شامو كه به سرپرستى او ترجمه‌هاى جديدى از كتابخانه تاريخى به زبان فرانسوى در حال انتشار است ، در مقدمه‌ى آغازين ترجمه‌ى كتاب اول ، اين موضوع را به طور مفصل شرح و بسط داده است . در نگارش اين بخش ، از نظرات ايشان بسيار استفاده شده است . ر . ك به : F . Chamoux , Diodoredesicile , Bibliotheque , historique , IntroductionGene rale , CUF , Paris , 1993 , pp . XXVI - LXII ( 2 ) . كتاب اول ( فصل 5 ، بند 1 ) ( 3 ) . Hippiasd'Elis