سرزمين‌هايى كه بىصبرانه در پى به دست آوردن آزادى خويش بودند ، به حال خود رها شد . سارداناپال ، كه بسيار ناتوان شده بود ، سه پسر و دو دختر خويش را همراه گنجينه‌هاى بسيار به سوى پافلاگونى « 1 » - نزد كوتا « 2 » ، وفادارترين والىاش - فرستاد . در عين حال ، با شتاب ، پيك‌هايى را با فرمانى مكتوب به تمامى سرزمين‌هايش روانه داشت تا در آن‌جا نيروهايى گرد آورده و هر آن‌چه را كه براى مقاومت در برابر شهربندان لازم است ، فراهم سازند . در زمان‌هاى دور هاتفى گفته بود ؛ مادامى كه رود به دشمنى با شهر به پا نخيزد ، شهر به تصرف درنخواهد آمد . از اين‌روى ، شاه كه دشمنى رود را با شهر هرگز تصور نمىكرد و به رسيدن نيروهاى كمكى اميد بسته بود ، خود را براى ايستادگى در برابر شهربندان آماده كرد . 27 . شورشيان ، سرمست از پيروزىها ، بر حملات خويش افزودند ، ولى نتوانستند هيچ گزندى بر محاصره‌شدگان ، كه استحكامات از آن‌ها دفاع مىكرد ، وارد سازند ؛ زيرا منجيق‌ها و كوبه‌ها - ادواتى كه براى خراب كردن باروها و ديوارها به كار گرفته مىشدند - در آن زمان هنوز اختراع نشده بودند « 3 » و پادشاه مراقب بود تا آذوقه و ما يحتاج را به وفور در شهر فراهم سازد . اين‌چنين محاصره به درازا كشيد : شورشيان در طى دو سال ، تنها به حمله بر باروها و كاروان‌هاى كمكى بسنده مىكردند . در سال سوم ، چنان باران شديدى باريدن گرفت كه رود فرات بخشى از شهر را به زير آب فرو برد و بخشى از ديوار را به طول بيست استاد « 4 » ويران ساخت . در اين زمان پادشاه از تحقق سخن هاتف يقين پيدا كرد و از نجات خويش مأيوس شد و براى آن‌كه زنده به دست دشمن نيفتد در قصر خويش آتشى برافروخت و بر آن تمام طلا و نقره و جامه‌هاى شاهى را قرار داد و خود ، زنان و خواجگانش را در

--> ( 1 ) . ( Paphlagonie ) ؛ سرزمينى در آسياى صغير در جنوب درياى سياه ( پونت اوكسين ) . ( 2 ) . Cotta ( 3 ) . بيشتر اين آلات و ادوات در زمان پادشاهى دنيس ، جبار سيراكوز اختراع شدند . ن . ك به : بند 41 از همين كتاب و براى اطلاع بيشتر ن . ك به : فرد هوفر ، بر خرابه‌هاى نينوا ، پاريس ، 1850 . ( 4 ) . برابر با 3600 متر