على اصغر شميم
458
ايران در دوره سلطنت قاجار ( فارسي )
تعيين نموده ، به سمت عضويت بشناسند تا موادى كه در مجلسين عنوان مىشود به دقت مذاكره و غوررسى نموده هريك از آن مواد معنونه كه مخالفت با قواعد مقدسهى اسلام داشته باشد طرح و رد نمايند كه عنوان قانونيت پيدا نكند و رأى اين هيئت علما در اين باب مطاع و متبع خواهد بود و اين ماده تا زمان ظهور حضرت حجة عصر عجل اللّه فرجه تغييرپذير نخواهد بود » . از اصل هشتم تا اصل بيست و پنجم را بايد مهمترين اصول قانون متمم دانست ، زيرا طى اين مواد قسمتى از حقوق فطرى و طبيعى انسانى گنجانيده شده و ما پس از نقل اصول هشتم و نهم كه در حقيقت شاهكار متمم قانون اساسى است ، خلاصهى مواد و اصول ديگر را بيان مىكنيم . اصل هشتم - اهالى مملكت ايران در مقابل قانون دولتى متساوى الحقوق خواهند بود . اصل نهم - افراد مردم از حيث جان و مال و مسكن و شرف محفوظ و مصون از هر نوع تعرض هستند و متعرض احدى نمىتوان شد مگر به حكم و ترتيبى كه قوانين مملكت معين مىنمايد . اصول دهم و يازدهم و دوازدهم و سيزدهم و چهاردهم مبنى بر حمايت قانون از افراد و حقوق آنان در برابر دادگاهها و جلوگيرى از هرگونه مجازات غيرقانونى افراد و آزادى سكونت و امثال آن است . اصول 15 و 16 و 17 ناظر بر حق مالكيت و اصول 18 و 19 مربوط به آزادى تحصيل و تعليم و تعلم و ايجاد مدارس و لزوم اجراى تعليمات اجبارى زير نظر وزارت علوم و معارف و اصل بيستم دربارهى آزادى مطبوعات است كه عين آن ذيلا نقل مىشود : اصل بيستم - عامهى مطبوعات ، غير از كتب ضلال و مواد مضره به دين مبين ، آزاد و مميزى در آنها ممنوع است . ولى هرگاه چيزى مخالف قانون مطبوعات در آنها مشاهده شود ، نشردهنده يا نويسنده برطبق قانون مطبوعات مجازات مىشود . اگر نويسندهى معروف و مقيم ايران باشد ، ناشر و طابع و موزع از تعرض مصون هستند . اصل بيست و يكم مربوط به آزادى اجتماعات است ولى اندكى دقت در كلمات و جملات اوليه اصل كه تمام آن ذيلا نقل مىشود ، هر صاحبنظرى را نسبت به حسننيت نويسندگان و واضعين اين اصل بدبين مىسازد : اصل بيست و يكم - انجمنها و اجتماعاتى كه مولد فتنهى دينى و دنيوى و