تشريح كرده است و مترجم اين كتاب در مقدمه‌اى كه بر آن نوشته و خلاصه و چكيده مندرجات كتاب را در آن گنجانيده است ، در پايان مقدمه خود ، مىنويسد : « ج - انقلاب مشروطيت ايران از لحاظ ماهيت يك انقلاب بورژوازى بوده و در صورت پيروزى و تحكيم آن ، نمىتوانست غير از آزادىهاى بورژوازى چيزى براى ملت به ارمغان آورد . درباره‌ى انقلاب مزبور بايد با در نظر گرفتن شرايط چهل و چند سال قبل قضاوت نمود ، نه شرايط موجود امروز » . « د - براى قضاوت درباره‌ى افراد لازم است موقعيت طبقاتى و وفادارى آنان را در مراحل انقلاب مورد بررسى قرار داد . چه‌بسا طرفداران دو آتشه‌ى آزادى و مشروطيت كه جاى خود را در مرحله‌اى از انقلاب عوض كرده ، به ضد انقلابيون ملحق مىشوند . چه‌بسا افراد ديگرى كه پس از سال 1926 ( سال تأليف كتاب ) به جبهه‌ى دشمنان ملت پيوسته و راه خطا و خيانت را در پيش مىگيرند « 1 » » . س - ايرانسكى ، نويسنده‌ى بخش سوم كتاب ، زير عنوان « جنبش آزادى ملى در ايران » مىنويسد : « اصول استعمارى انگليس و روس ، ناصر الدين شاه و جانشين وى مظفر الدين شاه را به صورت عمالى براى اجراى اوامر بيگانگان در ايران درآورد . اين امر براى تمام طبقات اهالى ايران شكل زيان‌آورى به خود گرفت . ( اصول گمركى مساعد به حال سرمايه‌ى خارجى ، امتيازات ، وام‌هاى خارجى ، ديويزيون قزاق با مستشاران و فرماندهان بيگانه ، كاپيتولاسيون و غيره ) ازاين‌رو طبقات مهم جامعه‌ى ايرانى ، تجار ، كارگران ، روحانيون و فئودال‌ها عليه حاكميت شاه سر به شورش برداشتند » . اما ، ب . نيكيتين نويسنده‌ى كتاب « ايرانى كه من شناخته‌ام » همزمان با مبارزه‌ى مجاهدين راه آزادى و مشروطه و قيام در برابر استبداد محمد على شاه در ايران سمت كنسولى داشته و مندرجات كتاب او درباره‌ى قرارداد سال 1907 روس و انگليس در مورد تقسيم ايران به مناطق نفوذ و نقش روسيه تزارى در مخالفت با استقرار رژيم پارلمانى در ايران و مداخله‌ى مسلحانه‌ى نيروى روسيه در آذربايجان و مطالبى درباره‌ى سلطنت رضا خان و استعفاى او از سلطنت حاوى نكاتى است كه در جاى خود به آن‌ها اشاره خواهيم كرد . * * * اكنون كه به حد كافى آثار نويسندگان داخلى و خارجى را درباره‌ى انقلاب ايران مورد

--> ( 1 ) - نقل از مقدمه‌ى كتاب به قلم مترجم ، م . هوشيار ، صفحه‌ى 4 .