على اصغر شميم

277

ايران در دوره سلطنت قاجار ( فارسي )

شيل « 1 » كه در تاريخ قديم ايران و خواندن زبان الامى ( عيلامى ) مهارت داشت . دمرگان از سال 1317 تا 1320 قمرى ( 1899 - 1902 ميلادى ) با عده‌ى زيادى عمله كه گاهى تعداد آنان به 1200 نفر مىرسيد ، به عمليات حفارى خود در تل‌ها و پشته‌هاى ناحيه شوش ادامه داد و در حدود 5000 قطعه از آثار باستانى ايران را كه در اين مدت از زير خاك بيرون آورده بود ، در 183 صندوق جاى داد و با خود به پاريس برد . وى يك‌بار در حين عمليات حفارى و كاوش علمى قسمتى از اشياى به‌دست آمده را به پاريس برد و در سال 1318 قمرى ( 1900 ميلادى ) در نمايشگاهى در معرض تماشاى مردم قرار داد . اشياى مزبور مورد توجه‌ى مردم ، به ويژه دانشمندان و علماى فن باستان‌شناسى ، قرار گرفت . بعدها آن اشياء و بقيه‌ى اشياى مكشوفه به شوش را در موزه‌ى لوور پاريس بردند و در غرفه‌ى ايران جاى دادند . ج امتيازات انگليس‌ها و مسئله‌ى نفت تلگراف در تاريخ ربيع الثانى سال 1319 قمرى ( 16 اوت 1901 ميلادى ) امتياز احداث يك شبكه‌ى ارتباط تلگرافى با سه سيم بين تهران و سرحد بلوچستان به انگليس‌ها داده شد . شبكه‌ى مزبور ، تهران را از طريق كاشان و يزد و كرمان به مرز هند مربوط مىساخت . يكى از شرايط امتيازنامه اين بود كه دولت انگليس ( دارنده‌ى امتياز ) آنچه تير تلگراف و سيم و غيره لازم باشد به قيمت عادله خريدارى كند و بهاى آن را به اضافه‌ى كرايه‌ى حمل ، بدون سود ، از ايران دريافت كند . شرط ديگر اين بود كه خط تلگرافى جديد متعلق به دولت ايران ولى استفاده از آن براى مخابره‌ى تلگراف‌هاى خارجى در انحصار اداره‌ى تلگراف هند و اروپا « 2 » و درآمد مخابرات متعلق به آن شركت باشد . دولت انگليس در برابر نظارت بر خطوط مزبور و تحصيل درآمد آن‌ها هر سال مبلغى در حدود چهار درصد هزينه‌ى ساخت و مصالح خطوط مزبور را به دولت ايران خواهد پرداخت . ساير شرايط امتيازنامه از اين قرار بود :

--> ( 1 ) - Scheil ( 2 ) - به فصل نهم اين كتاب رجوع شود .