نماينده‌ى سياسى آن دولت ، كماكان در بندر بوشهر مقيم باشند و نماينده‌ى بازرگانى آن دولت در تبريز داراى سمت ژنرال كنسولى باشد و در مقابل دولت ايران نيز دو نفر وابسته‌ى بازرگانى در لندن و بندر بمبئى داشته باشد و به‌طور كلى نمايندگان تجارتى هر دو دولت در خاك يكديگر مشمول مقررات دول كاملة الوداد باشند . * * * مرحله‌ى اول رقابت سياسى و استعمارى روسيه و انگليس در دوره‌ى سلطنت محمد شاه با نخستين پيروزى بريتانيا در افغانستان شمالى كه دولت تزارى مىخواست در دست ايران باقى بماند ، پايان يافت و از آن پس قيام آقا خان محلاتى و سيد على محمد باب و فتنه و آشوب نواحى جنوبى ايران با كمك و دستيارى عمل بريتانيا ، مجال توجه به افغانستان را براى محمد شاه باقى نگذاشت و بدين‌ترتيب انگلستان قسمتى از نيات سياسى و استعمارى خود را به مرحله‌ى عمل درآورد . پس از جلوس ناصر الدين شاه به تخت سلطنت ( 1264 قمرى مقارن با سال 1848 ميلادى ) دولت روسيه اقدامات خود را تعقيب نمود و در سال 1270 قمرى ( 1853 ميلادى ) براى اتحاد با ايران بر ضد عثمانى به وسيله‌ى سفير خود پرنس دالگوركى ، پيشنهادى به ناصر الدين شاه داد ولى ناصر الدين شاه چنان‌كه قبلا نيز اشاره شد ، چون مىخواست با انگليس و فرانسه و عثمانى متحد شود و به نيروى آن اتحاد عهدنامه‌ى تركمانچاى را لغو كند ، پيشنهاد سفير روسيه را نپذيرفت و عليرغم روسيه سفيرى به دربار عثمانى فرستاد و روابط دوستى را با سلطان عثمانى محكم‌تر نمود و در امر كميسيون حل اختلاف و تعيين مرز نيز به ميل سلطان عثمانى مسامحه كرد . اميدوارى ناصر الدين شاه نسبت به اتحاد و كمك انگليس و فرانسه كه در آن زمان با روسيه در جنگ‌هاى كريمه در حال نبرد بودند ، چندان طول نكشيد و عاقبت از پايدارى انگلستان در وفاى به عهد و موافقت با ايران در الغاى عهدنامه‌ى تركمانچاى مأيوس شد و به شرحى كه گذشت ، هرات را تصرف نمود و تصرف هرات مقدمه‌ى قطع روابط سياسى و بروز جنگ بين ايران و انگلستان شد . تصرف خارك و جنگ بوشهر حكومت هند انگليس كه سياست پيشدستى را براى اجراى مقاصد و نيات استعمارى خود در ايران هميشه اعمال مىكرد ، پيش از آن‌كه قواى ايران هرات را تصرف كنند ، به تهيه‌ى مقدمات حمله به سواحل ايران پرداخت و روز 26 سپتامبر سال 1856 ( 1273 هجرى قمرى ) نيروى