مسيحى ( 6 و 8 هجرى ) باقى مانده‌اند پايه اين زيارتگاه به همان طرز ساخته شده كه در مزار شريف مذكور شد از قرار معلوم چنگيز خان در اينجا بطريق معمول خود رفتار كرده و هيچ چيز باقى نگذاشته است . سطح مسكون امروزه شهر فقط قسمت كوچكى از آبادى محوطه بلخ را شاغل و بناهاى آن با آجر ابنيه قديمى اسلامى ساخته شده است از قراين چنين معلوم مىشود كه سابقا استحكامات و برجهاى محكم در طرف جنوب شرقى و شمال شرقى و شمال غربى يعنى در نقاطى كه بيشتر معرض مهاجمات دشمن بوده ساخته شده است از مجارى آبها و قنوات مشهور بلخ قديم امروزه اثرى باقى نيست و همه نابود شده است جميع قسمت جنوبى و شرقى بلخ مملو است از بقاياى ابنيه كه بسيارى از آنها با خشت خام و اغلب در قرون متاخره اسلام بنا شده است مسكوكات دوره يونانى و بعد از يونانى در اينجا مثل ساير افغانستان خيلى يافت مىشود شهرهاى آقچه و شبيرغان ( شبورغان ) و سرپل و ميمنه و غيره نيز آثار مفيدى دارند اين هيئت از سيستان افغانستان و كنارهاى هيرمند نيز عبور نموده و علاوه بر اين معلومات توانست پاره معلومات زمين‌شناسى ( ژئولوژى ) بدست آورد . مشروحه فوق هرچند كامل نيست ليكن كافى است براى آنكه هم جلب دقت متخصصين را بكند و هم عموم را يك اطلاع اجمالى از افغانستان داده و دقت آن را به طرف يك مملكتى جلب كند كه هم تاريخ بزرگى در گذشته داشته و هم امروز از حيث سياست و نظام بىاهميت نيست .