احمد على سپهر ( مورخ الدوله )
228
ايران در جنگ بزرگ 1914 - 1918 ( فارسي )
يكشنبه هفدهم اكتبر 1915 مستشار الدوله را در شهر ملاقات نمودم ميگفت بايد جدوجهد كرد كه عين الدوله بوزارت داخله منصوب نشود از قوام السلطنه و وثوق الدوله هم چندان مثل سابق خوشنود نبود اظهار داشت وثوق الدوله براى گرفتن اختيارات در ماليه ميخواهد با مسيو لولو بلژيكى كه مأمور درستكار و لايقى است مخالفت نمايد و عما قريب تغيير قانون تشكيلات ماليه را پيشنهاد خواهد كرد . مستشار الدوله احساس نموده بود كه مستوفى الممالك رئيس الوزراء درصدد تعطيل مجلس شورايملى مىباشد ضمنا در طى مذاكره با ميرزا محمد صادق طباطبائى گفته بود كه فرمانفرما و عين الدوله در نقشهء نفاق انداختن بين بختياريها و ژاندارمرى تشريك مساعى نمودند طباطبائى جواب داده بود اين تهمتها را حزب دموكرات مىزند . ميرزا محمد عليخان بامداد دوشنبه هيجدهم اكتبر 1915 مديران جرايد « بامداد روشن » « ستاره ايران » « شهاب ثاقب » و « عهد انقلاب » امروز منزل من آمده اظهار داشتند ما اخيرا مركز فسادى كشف نمودهايم كه بوسيله انتريگ و شبنامهپرانى ميخواهند بين وزراء و ميان ژاندارمرى و بختياريها توليد نفاق كنند و سفارتخانههاى خارجى را از دولت حاضر ظنين نمايند و آن مركز مركب است از نصرة الدوله معاون وزارت عدليه و منتصر السلطان وكيل مجلس و سردار محيى و برادرش ميرزا كريم خان رشتى و ميرزا - يانس ارمنى . من قول دادم مراتب را به اطلاع پرنس رويس وزيرمختار آلمان با حفظ احتياط در صحت و سقم خبر برسانم همينطور هم رفتار كردم و علاوه نمودم كه چون ميرزا محمد عليخان بامداد مدير جريده بامداد روشن مرد دانشمند و متدين و آزاديخواهى است تصور نميكنم اظهاراتش بىاساس باشد . چهارشنبه بيستم اكتبر 1915 شاه بعد از سلام احتساب الملك را از رياست تشريفات دربار معاف احتساب الملك رئيس تشريفات با جبه رسمى نمود . چون احتساب الملك مردى صريح و يكدنده مىباشد در ميان درباريان مخالفين جدى پيدا كرده و آنها برضد او نزد شاه به دسيسه پرداختهاند .