ويلم فلور ( مترجم : ابو القاسم سرى )

163

اشرف افغان بر تختگاه اصفهان ( به روايت شاهدان هلندى ) ( فارسي )

همچنين هلندىها خبر يافتند كه پادگان لارك هم از انگليسيان پول دريافت كرده است . انگليسيان همچنين به پادگان هرمز پيشنهاد و وعده داده بودند كه دو برابر هلنديان به آنها پول خواهند داد چنانچه 1200 گز زمين به آنها بدهند و هلنديان و هر ملت ديگر را از سرزمينشان بيرون كنند . هر چند هنوز مقامات شركت پيشنهاد اتلام را تصويب نكرده بودند او احساس مىكرد كه اگر انگليس هرمز و نيز قشم و لارك را بگيرد وضع واك بسيار دشوار خواهد شد . زيرا چنان كه با افغانان نبردى درگيرد هلنديان تا حد زيادى به انگليسيان وابسته خواهند بود . و حال آنكه اگر مستقيما با انگليسيان به جنگ بپردازند چون اين جنگ ميان اروپائيان است هلنديان وضعى سخت وخيم خواهند يافت . بنابراين او با توافق شوراى سياسى شركت هلند پيشنهاد خود را به سران هرمز تسليم كرد . آنها پاسخ دادند كه : ما ترجيح مىدهيم با هلنديان معامله كنيم هر چند انگليسيان پيشنهاد پرداخت پول بيشترى را داده‌اند . اما آنها براى تسليم كردن جزيره به دست هلنديان آماده نبودند و مىخواستند يك قطعه زمين به هلنديان بدهند تا در آن نمايندگى و خانه‌هائى براى خود بسازند ، با گورستانى براى دفن مرده‌هايشان ، و نيز در انجام مراسم مذهبىشان آزاد باشند . افزون بر اين هلنديان و همهء كاركنان ايرانى آنها از پرداخت ماليات و حقوق گمركى معاف باشند و هلنديان بر كاركنان خود حق قضاوت داشته باشند . سرانجام همهء ملل ديگر مىبايست از هرمز بيرون رانده شوند . در عوض هلنديان مكلفند مواجب عقب افتادهء سه سال از مأموران جزيره را با مواجب ماهيانهء ايشان نقدا بپردازند . اين قرارداد همچنين براى آن گروه از افراد پادگان جزيره كه در ظرف يك ماه به محل كار خود بازگردند معتبر خواهد بود . همهء ماليات‌ها و عوارض ورودى بايد توسط سران هرمز گردآورى شود . سر - انجام هلنديان مىبايست اهالى جزيرهء هرمز و زمين‌هايشان را در جزيرهء ميناب حفظ كنند و چنانچه زيانى در آنجا ببينند آن را جبران كنند اما اتلام با اين شرايط مخالفت نموده به سران هرمز اطلاع داد كه : من مىخواهم مالك مطلق العنان جزيرهء هرمز و قلعه و همهء ملحقات آن باشم بىآنكه مجبور باشم جزيره يا املاك جزيره نشينان را