ملك شاه حسين بن ملك غياث الدين / محمد بن شاه محمود سيستانى

18

احياء الملوك ( تاريخ سيستان تا عصر صفوى ) ( فارسى )

سيستان بست و زمين داور و كابل و سواد آن به گرشاسف منسوب بود و كورنگ جد مادرى او ساخته بود « 1 » و در زمان خلفاى بغداد تا اوايل حال خلف بن احمد اين داخل مملكت خلف بود و اسفزار و قهستان و بوالستان و غور ، سام بن نريمان ساخت و كشمير را رستم دستان بنا كرد و همواره دفاين و خزاين رستم در كشمير بود . و قصهء 7 گرديز را [ حمزة بن عبد الله الشارى كرد و غزنين را ] يعقوب بن ليث ملك الدنيا ساخت « 2 » و اين‌همه شهرها در زمان جاهليت در فرمان پهلوانان و مرزبانان سيستان بود تا روزگار اسلام . و حد [ شرق ] سيستان از كشمير است تا لب دريا و حد مغرب سيستان ، كرمانست و حد شمالى ، اسفزار و جنوبى ، سند . و ناحيهء سيستان شانزده است : رخج و قاين و اسفزار و نه و دره و فراما و اوق و قلعه كاه و خاش و زمين داور و قلاة و پوشنك و بست و رودبار 8 و زابل و كابل و روستاق نيمروز نامها دارد كه اكنون هيچكس نميداند و معلوم نيست كه هريك در چه مكان بوده است . اما خراج سيستان در زمان ملك اعظم ملك قطب الدين 9 ثالث كه در عهد او ميرزا شاهرخ بغايت « 3 » باقى بندها را خراب نمود سيستان را خراب ساخت مبلغ هفت هزار هزار و پانصد هزار و دوازده هزار درم ، دو هزار هزار حصه بيوتات حاكم بود و هزار هزار درم به بيت المال فرستادى و دو هزار هزار و پانصد هزار درم و دوازده هزار درم بسپاهيان دادى و تتمه بدين نوع خرج شدى كه هفت هزار درم خرج عمال شدى و بيست هزار درم خرج [ 8 ش ] تعمير قلاع شدى و چهار هزار درم خرج گورستانها نمودى و چهار هزار درم خرج ماه رمضان و حافظان كلام الله شدى و سه هزار دينار خرج زندانيان كردى و

--> ( 1 ) - سيستان خود گفتيم كه گرشاسف كرد و از پيش كردن سيستان خود بست و رخد و زمين داور و كابل و سواد آن‌كه جدا و كرده بود از سوى مادر گودرز نام دارد ( تاريخ سيستان ص 24 ) ( 2 ) - در اصل : و قصبهء گرديز را عزيز بن يعقوب بن ليث ملك الدنيا ساخت . كاتب نام حمزة بن عبد الله را از قلم انداخته و غزنين را « عزيز بن » خوانده است . متن از تاريخ سيستان تصحيح شد ( تاريخ سيستان ص 24 ) . ( 3 ) - افتادگى دارد .