جمال الدين محمد الخوانساري
78
شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )
نعمتهاى آخرت ، مراد تعجّب است از بزرگى نعمتهاى حقّ تعالى در دنيا وكوچكى آنها با وجود آن بزرگى در جنب نعمتهاى آخرت ونسبت به آنها . 9595 ما ساد من احتاج إخوانه إلى غيره . مهتر نبوده كسى كه محتاج باشند برادران أو بسوى غير أو ، مراد اينست كه مهتر وبزرگ هر قومي بايد كه بأحوال برادران خود برسد وايشان را محتاج بديگرى نگذارد پس كسى كه برادران أو محتاج بغير أو باشند أو در حقيقت مهتر وسركرده نبوده . 9596 ما استغنيت عنه خير ممّا استغنيت به . آنچه بي نياز گردى از آن بهترست از آنچه بي نياز گردى بآن ، يعنى بي نيازى از چيزى باعتبار ترك آن ومحتاج نبودن بآن بهترست از بي نيازى بسبب آن ، يعنى از احتياج بآن وبي نيازى بسبب داشتن آن ، زيرا كه در بي نيازى اوّل نه تعب وزحمتى باشد ونه بيم افتادن در گناهى ، وبي نيازى دوّيم بي تعب وزحمت در تحصيل آن يا محافظت آن نباشد وبسيار باشد كه بسبب آن در وزر ووبالى افتد . 9597 ما صبرت عنه خير ممّا التذذت به . آنچه صبر كنى از آن بهترست از آنچه لذّت يأبى بآن ، يعنى صبر از چيزى هر گاه نبوده باشد بهترست از لذّت يافتن بآن بسعى كردن در تحصيل آن ولذّت يافتن بآن بعد از آن ، چنانكه از شرح فقرهء سابق ظاهر شد ، يا اين كه آنچه را نداشته باشى وصبر كنى از آن بهترست از آنچه داشته باشى ولذّت يأبى بآن ، زيرا كه در عوض صبر مذكور اجر وثوابي باشد كه آن را نسبتي نباشد بلذّتهاى دنيوي . 9598 ما أقرب الحىّ من الميّت للحاقه به . چه نزديكست زنده بمرده از براي لاحق شده أو باو .