جمال الدين محمد الخوانساري

352

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )

وتعظيم وتوقير اوست تعالى شأنه . 8705 من أطاع امامه فقد أطاع ربّه . هر كه أطاعت وفرمانبردارى كند امام خود را پس بتحقيق كه أطاعت نمايد پروردگار خود را ، زيرا كه حقّ تعالى امر كرده باطاعت أو ، وآنچه أو گويد از أوامر ونواهى همه از جانب حقّ تعالى است پس أطاعت أو أطاعت حقّ تعالى باشد . 8706 من ثبتت له الحكمة عرف العبرة . هر كه ثابت شود از براي أو حكمت يعنى علم راست درست بشناسد عبرت را ، يعنى تواند عبرت گرفت از آنچه عبرت از آن بايد گرفت ، يا بشناسد قدر عبرت گرفتن را وفوايد آنرا . 8707 من انتصر باللَّه عزّ نصره . هر كه يارى بجويد بخدا غالب باشد يارى أو ، يعنى ياريى كه خدا أو را كند ، يا ياريى كه أو ديگرى را كند بر قياس فقرهء بعد . 8708 من استظهر باللَّه أعجز قهره . هر كه قوى پشت گردد بخدا عاجز گرداند قهر أو ، يعنى قهر أو بر كسى كه قهر كند بر أو عاجز گرداند أو را . 8709 من صحّ يقينه زهد في المراء . هر كه درست باشد يقين أو بىرغبت باشد در مراء ، « مراء » بكسر ميم بمعنى جدال است يعنى اثبات مطلب خود بمقدّمات باطله بتلبيس بر خصم واظهار حقّيّت آنها ، واسكات خصم به آنها ، و « وجه بىرغبت بودن كسى كه يقين أو درست باشد در آن » ظاهرست ، زيرا كه تلبيس وترويج باطل عقلا وشرعا قبيح است مگر اين كه غرض صحيحي در آن باشد مثل اين كه مدّعى حقّ باشد ومقدّمات هر چند حقّ نباشد خصم مسلّم داشته باشد آنها را ، يا مشهور باشد حكم بصحّت آنها ، وخصم بسبب آنها براه حقّ آيد وبآن مدّعاى حقّ كه در آن وقت اثبات حقّيّت آن مطلب افتاده