محمد على مجاهدى

188

كاروان شعر عاشورايى ( فارسي )

ز آن روز كه آن نخل قد ، از پاى درآمد * چون ديد چمن بر سر پا سرو روان را ؟ ! پيش نفس صبح ، ز مهر آينه گيرند * تا غرقه به خون ديده شه كون و مكان را ! در حوصلهء لفظ نگنجد دگر اين حرف * ( واعظ ) از سخن به كه ببنديم زبان را كز گريه ، دل و ديدهء خونبار فرو ماند * طاقت : ز شنيدن سخن : از كار فرو ماند « 1 » 19 . شفيعاى شيرازى زندگينامه از شفيعاى شيرازى متخلص به « اثر » در تذكره‌ها به نامهاى مختلفى ياد شده است : شفيعاى اعمى شيرازى ، شفيعاى اثر شيرازى ، ميرزا شفيعاى شيرازى ، اثر لارى ، آخوند شفيعا و اثر شيرازى . وى از شعراى نام‌آشنا و روشندل اواخر سدهء يازدهم و اوايل سدهء دوازدهم هجرى است كه در كودكى به خاطر ابتلا به بيمارى آبله ، نعمت بينايى خود را از دست داده است . شفيعاى شيرازى از شاگردان ميرزا محمد هادى قلندر متخلص به ( شرر ) و در غزل از شيوهء شعرى ميرزا سعيد اشرف سود برده و با حزين لاهيجى مؤلف تذكرة المعاصرين معاصر و معاشر بوده است . وى در زمان شاه سلطان حسين صفوى ( 1106 - 1136 ) به اصفهان عزيمت مىكند و مورد توجه او قرار مىگيرد ، و در آستانهء كهنسالى به لار مىرود و در همان شهر بدرود حيات مىگويد . اين بيت شفيعاى شيرازى از ديرباز مورد عنايت اهل ادب بوده و حكم مثل سائره را پيدا كرده است : حرمت پير مغان بر همه كس لازم است * سر زده وارد مشو ، ميكده حمام نيست ! « 2 »

--> ( 1 ) . همان ، ص 542 تا 545 . ( 2 ) . ديوان شفيعاى شيرازى ( اثر ) ، به كوشش رضا عبد اللهى چاپ اول ( انتشارات برگ ، تهران 1372 ) ، ص 222 تا 224 . علاقمندان به شرح احوال و آثار او مىتوانند به : آتشكدهء آذر ، تذكرة المعاصرين ، رياض العارفين ، منتخب اللطايف ، نتايج الافكار ، تذكرهء سروآزاد ، تاريخ ادبيات ايران تأليف دكتر ذبيح اللّه صفا ، الذريعه ، تاريخ فارسنامهء ناصرى و ديوان وى مراجعه نمايند .