عبد الحي الكتاني ( مترجم : عليرضا ذكاوتى قراگزلو )

46

نظام الحكومة النبوة المسمى التراتيب الادارية ( نظام ادارى مسلمانان در صدر اسلام ) ( فارسي )

على ( ع ) ، سلمان يا ثابت بن معاذ انصارى را واسطه قرار مىداديم ؛ چون بين اصحاب ، اينان از همه بيشتر در حضور پيغمبر جرأت [ سؤال ] داشتند . سند اين حديث را ضعيف دانسته‌اند . ( 1 ) كسانى كه در زمان پيغمبر ( ص ) تعبير خواب مىكردند از پيغمبر نقل است كه در امت من ، دو تن از همه بهتر تعبير خواب مىكنند : ابو بكر و اسماء بنت عميس . در صحيحين آمده است كه ابو بكر خوابى را نزد پيغمبر ( ص ) تعبير كرد . حضرت فرمود : بعضى را درست گفتى و بعضى را خطا كردى . نيز روايت است كه حضرت فرمود : خواب ديدم كه با لذت حلواى خرما مىخوردم ، قدرى از آن در گلويم گير كرد ، دست بردم و بيرون آوردم . ابو بكر گفت : تعبيرش آن است : سريه‌اى فرستاده‌اى و نتيجه‌اش برخى دلخواه و برخى نامطلوب است . پس على ( ع ) را مىفرستى و كار را آسان مىسازد . خالد به تهامه اعزام شده بود ، ولى حضرت از آنچه واقع شد رضايت نداشت ، پس على ( ع ) را فرستاد . ابن باديس گويد : خود پيغمبر ( ص ) به ابو بكر فرمود خوابش را تعبير نمايد . اما ظاهر اين است كه ابو بكر ابتدائا تعبير كرده و پيغمبر ( ص ) از او نخواسته بود . از اين حديث برمىآيد كه صدور چنين كارى از شخص مادون نزد عالم‌تر از خود جايز است ؛ زيرا ابو بكر به وساطت و تعلم پيغمبر ( ص ) توانست تعبير خواب كند . الاصابه در زندگىنامه اسماء دختر ابو بكر نقل مىكند كه عمر تعبير خوابهايش را از اسماء مىپرسيد و نمونه‌هايى نقل كرده است . قسطلانى در شرح الصحيح در باب اسماء گويد : او علم تعبير خواب داشت ، تا آنجا كه گفته‌اند ابن سيرين تعبير خواب را از ابن مسيب ، و ابن مسيب از اسماء ، و اسماء از پدرش ابو بكر آموخته بود . اصل اين مطلب در طبقات ابن سعد به نقل از واقدى آمده است . ( 2 ) حسين الخلال صاحب كتاب طبقات المعبرين 5500 معبّر مشهور نام برده و در پانزده بخش است : انبياء ، صحابه ، تابعين ، فقها ، مذكّران و مؤلفان . . . كه نام مؤلفان در كشف الظنون آمده است . نيز در همان رساله آمده كه بدون علم نبايد تعبير رؤيا نمود . التادلى گويد : مگر كسى كه به تفسير قرآن ، سنت ، كلام عرب ، اشعار ، و مثلها دانا بوده ، صاحب فضيلت ، صلاحيت و هوشمندى باشد . نيز نبايد در تعبير ، از عبارتهاى كتب تقليد نمايد ؛ چون آن عبارات نسبت به اشخاص و حالات و زمانهاى مختلف تفاوت مىكند . فاكهانى گويد : تعبير