عبد الحي الكتاني ( مترجم : عليرضا ذكاوتى قراگزلو )
122
نظام الحكومة النبوة المسمى التراتيب الادارية ( نظام ادارى مسلمانان در صدر اسلام ) ( فارسي )
مسلمان شدند ، پيغمبر ( ص ) عهدى خطاب به همدانيان و موالى و ديگر ساكنان آن منطقه نوشت كه از وى شنوايى و اطاعت داشته باشند و تا وقتى نماز اقامه مىكنند ، در ذمهء خدا هستند . همو نامهء پيغمبر ( ص ) خطاب به قيس بن مالك را آورده است : « السلام عليك ، اما بعد . فانى استعملتك على قومك » . ( 1 ) - همو در احوال مالك بن عوف نصرى آورده است پيغمبر ( ص ) او را بر كسانى از قومش و ساكنان نواحى او كه مسلمان شده بودند گماشت و او همراه ايشان با ثقيف مىجنگيد و هر گلّهاى تا صبح از طرف آنها بيرون مىآمد ، غارت مىكرد . - در احوال منذر بن ساوى دارمى آورده است كه به گفتهء ابن مندة كارگزار پيغمبر ( ص ) بر هجر بود . - در احوال ابو هيضم مزنى آورده است كه پيغمبر ( ص ) او را كارگزار بر يك وادى قرار داد و دعا كرد كه خداوند از اين سو و آن سو حفظش فرمايد . - در احوال سواد بن غزيه بلدى انصارى از الاستبصار ابن قدامه نقل مىكند كه كارگزار پيغمبر ( ص ) بر خيبر بود و خرمايى غريب آورد كه هر صاع آن را به دو صاع معاوضه مىكرد . - درباره عبد الله بن ربيعهء مخزومى ( پدر عمر بن ابى ربيعه شاعر معروف ) از التهذيب نقل كرده كه پيغمبر ( ص ) وى را بر جند يمن والى قرار داد و در زمان عمر و عثمان نيز بر سر همان كار بود . وى چهرهاى زيبا داشت و همان است كه قريش همراه عمرو عاص ( براى تحويل گرفتن و دستگيرى مهاجران مسلمان ) نزد نجاشى فرستادند . ( 2 ) - در السيرة الشاميه آورده است كه پيغمبر ( ص ) خالد بن وليد را امير صنعا و نواحى آن قرار داد . - در همان كتاب آمده است كه پيغمبر ( ص ) مغافر بن اميه مخزومى را امير كنده قرار داد . - در همان كتاب آمده است كه پيغمبر ( ص ) زياد بن لبيب را امير حضرموت قرار داد . - در همان كتاب آمده است كه پيغمبر ( ص ) ابو موسى اشعرى را امير عدن ، زبيد و ساحل قرار داد . - در همان كتاب آمده است كه پيغمبر ( ص ) معاذ بن جبل را امير جند قرار داد . - در همان كتاب آمده است كه پيغمبر ( ص ) ابو سفيان را امير نجران قرار داد . - در همان كتاب آمده است كه ابو زيد بن سفيان را هم بر قسمت ديگرى امير كرد .