الشيخ محمد هادي اليوسفي الغروي ( مترجم : حسينعلى عربى )

162

موسوعة التاريخ الإسلامي ( تاريخ تحقيقى اسلام ) ( فارسي )

( 1 ) تأكيد بر حرمت خمر ابن هشام مىنويسد : در ماه ربيع الاول آيات مربوط به تحريم خمر نازل شد « 1 » در حالى كه اصل تحريم خمر در سال دوم گذشت . ( 2 ) و قمى در تفسير قول خداوند متعال كه مىفرمايد : « يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنَّمَا الْخَمْرُ وَ الْمَيْسِرُ وَ الْأَنْصابُ وَ الْأَزْلامُ رِجْسٌ مِنْ عَمَلِ الشَّيْطانِ فَاجْتَنِبُوهُ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ . إِنَّما يُرِيدُ الشَّيْطانُ أَنْ يُوقِعَ بَيْنَكُمُ الْعَداوَةَ وَ الْبَغْضاءَ فِي الْخَمْرِ وَ الْمَيْسِرِ وَ يَصُدَّكُمْ عَنْ ذِكْرِ اللَّهِ وَ عَنِ الصَّلاةِ فَهَلْ أَنْتُمْ مُنْتَهُونَ . وَ أَطِيعُوا اللَّهَ وَ أَطِيعُوا الرَّسُولَ وَ احْذَرُوا فَإِنْ تَوَلَّيْتُمْ فَاعْلَمُوا أَنَّما عَلى رَسُولِنَا الْبَلاغُ الْمُبِينُ » « 2 » ؛ اى مؤمنان ! شراب ، قمار ، بت ، و تيرهاى قرعه پليد و عمل شيطان است ، از آن دورى كنيد تا رستگار شويد . شيطان مىخواهد با شراب و قمار بين شما عداوت و كينه ايجاد كند و شما را از ياد خدا و نماز بازدارد ، آيا خوددارى خواهيد كرد ؟ خدا و رسول را اطاعت كنيد و بترسيد و اگر روى گردانيد ، بدانيد كه بر پيامبر ما جز ابلاغ روشن چيزى نيست . ( 3 ) مىنويسد : يكى از صحابه قبل از تحريم خمر ، شراب نوشيده بود و لذا در عالم مستى شعر مىگفت و براى مشركانى كه در جنگ بدر كشته شده بودند ، گريه مىكرد . وقتى كه اين خبر به گوش رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله رسيد ، فرمود : خدايا زبانش را از سخن گفتن بازدار و بدين ترتيب وى ديگر نتوانست حرفى بزند تا از حالت مستى خارج شد و بعد از آن آيات تحريم خمر نازل شد . « 3 » در زمان محاصرهء بنى نضير پيامبر صلّى اللّه عليه و آله نزديك مسجد فضيخ ، و در چادرى كه پاى شده بود به مدت شش شب نماز مىخواند . آنگاه كه خمر تحريم شد ، ابو ايوب انصارى با گروهى از انصاريان سرگرم نوشيدن شراب فضيخ ( خرما ) بودند . وقتى خبر تحريمش به آنها رسيد ، سر مشك‌هايشان را باز كردند و ريختند و بعدها در آنجا مسجدى برپا كردند كه مسجد فضيخ ناميده شد . « 4 »

--> ( 1 ) . ابن هشام ، ج 3 ، ص 200 و همچنين مسعودى در التنبيه و الإشراف ، ص 213 سپس مقريزى در إمتاع الاسماع ، ص 193 و به نقل از او كازرونى در المنتقى ، ص 126 و سپس مجلسى در بحار الانوار ، ج 2 ، ص 183 از او نقل كرده است و شوكانى در تفسيرش ، ج 2 ، ص 71 از جابر نقل كرده است كه گفت : خمر پس از جنگ احد تحريم شد ، بلكه در روايتى ديگر از او نقل شده كه پس از جنگ بنى نضير حرام شد . و گمان دارم كه تشديد و تأكيد بر تحريم خمر در اينجا به مناسبت نزول سورهء نساء است كه در آيه 43 مىفرمايد : « لا تَقْرَبُوا الصَّلاةَ وَ أَنْتُمْ سُكارى : به نماز نزديك ( و وارد ) نشويد در حالى كه مستيد . ( 2 ) . مائده ( 5 ) ، 90 - 92 . ( 3 ) . تفسير قمى ، ج 1 ، ص 180 و هذيان گوى در نماز عبد الرحمن بن عوف بوده چنانچه در الغدير آمده است ( ج 6 ، ص 252 ) به نقل از احكام القرآن از قصاص ، ج 2 ، ص 245 . ( 4 ) . تاريخ المدينه المنوره ، ج 1 ، ص 69 .