أُذُنَيْهِ وَقْراً فَبَشِّرْهُ بِعَذابٍ أَلِيمٍ » « 1 » ؛ بعضى از مردم خريدار سخنان بيهوده‌اند تا به نادانى ، مردمان را از راه خدا گمراه كنند و آيات را به استهزا گيرند . عذاب خوار كننده‌اى نيز نصيب آنهاست . آن‌گاه كه آيات ما بر او خوانده شود با خودپسندى چنان روى برتابد كه گويى آن را نشنيده است ، يا گويى گوش‌هايش سنگين است . او را به عذاب دردناك بشارت ده . ( 1 ) در تفسير قمى در روايت ابى جارود از ابى جعفر امام باقر عليه السّلام آمده است كه فرمود : اين شخص نضر بن حارث بن علقمة بن كلدة بوده و او راوى احاديث و اشعار مردم بوده است . « 2 » شايد او همان كسى است كه كلينى در اصول كافى با سندى از امام موسى بن جعفر عليه السّلام دربارهء او نقل كرده است : رسول الله صلّى اللّه عليه و آله وارد مسجد شد و ديد كه مردم دور مردى جمع شده‌اند . سؤال كرد : اين كيست ؟ گفته شد : علّامه است . فرمود : علامه چيست ؟ گفتند : عالم‌ترين مردم به انساب عرب و وقايع و حوادث جاهليت و اشعار عربى است . پس نبى اكرم صلّى اللّه عليه و آله فرمود : اين علمى است كه اگر كسى نسبت به آن جاهل باشد ، ضررى نمىبيند و كسى كه آن را بداند ، سودى نمىبرد . سپس فرمود : علم بر سه قسم است : آيهء محكم يا فريضهء عادلانه يا سنت برپا داشته شده و غير از اينها فضيلت يا زيادتى است . « 3 » ( 2 ) خبر اول را طبرسى از كلبى نقل مىكند كه گفت : قول خداوند متعال : « وَ مِنَ النَّاسِ مَنْ يَشْتَرِي لَهْوَ الْحَدِيثِ » ؛ در مورد نضر بن حارث بن علقمة بن كلدة نازل شده است . او مردى تاجر بود كه به فارس مىرفت و اخبار أعاجم را مىشنيد و آنها را براى قريش بازگو مىنمود و به آنها مىگفت : محمد اخبار عاد و ثمود را براى شما بازگو مىكند و من اخبار رستم و اسفنديار و كسرىها را براى شما بيان مىكنم . براى همين استماع قرآن را ترك مىكردند تا به سخنان وى گوش فرا دهند . « 4 » مثل اين روايت را ابن شهر آشوب در مناقب آورده است . « 5 » ( 3 ) رسول الله صلّى اللّه عليه و آله او را به اسلام دعوت مىكرد و در روايت ابى جارود در « تفسير قمى از امام محمد باقر عليه السّلام آمده است كه فرمود : رسول الله صلّى اللّه عليه و آله به نضر بن حارث فرمود : از آنچه كه از سوى پروردگارت نازل شده است ، پيروى كن . اما او گفت : از آنچه كه پدرانم را بر آن يافته‌ام پيروى مىكنم . اين همان

--> ( 1 ) . لقمان ( 31 ) ، 6 - 7 . ( 2 ) . تفسير قمى ، ج 2 ، ص 161 . ( 3 ) . اصول كافى ، ج 1 ، ص 32 . ( 4 ) . مجمع البيان ، ج 8 ، ص 490 و اين خبر از ابن عباس در تفسير منسوب به وى تنوير المقباس ، ص 344 آمده است . ابن اسحاق آن را در سيره‌اش ، ج 1 ، ص 321 نقل كرده و واحدى آن را در اسباب النزول ، ص 287 به نقل از مقاتل و كلبى ذكر كرده و سيوطى به نقل از او در الدر المنثور در ذيل سوره لقمان آورده است . ( 5 ) . مناقب آل ابى طالب ، ج 1 ، ص 52 .