الشيخ محمد هادي اليوسفي الغروي ( مترجم : حسينعلى عربى )
179
موسوعة التاريخ الإسلامي ( تاريخ تحقيقى اسلام ) ( فارسي )
ما هيچ وجهى براى توجيه اين تفسير و بلكه تأويل نمىيابيم ؛ زيرا كه قرآن تصريح مىكند كه پرندگان با سنگهايى ارسال شدهاند . بله پرندگان آنها را با بيمارى و جدرى يا آبله مورد اصابت قرار دادهاند و آنها را به هلاكت رساندهاند ؛ چنان كه در خبر تفسير قمى از امام صادق عليه السّلام گذشت . ( 1 ) طه حسين مىگويد : من دوست ندارم تأويلى را در مورد اين پرندگانى كه حبشىها را با سنگهايى از سجيل مورد اصابت قرار دادهاند و آنها را به صورت كاه جويده شده در آوردهاند ؛ بپذيرم ؛ زيرا من اصرار دارم كه هميشه نصوص قرآنى را همان طورى كه مسلمانان صدر اسلام به هنگام تلاوت نبى اكرم صلّى اللّه عليه و آله مىفهميدهاند و قبول مىكردهاند ، بفهمم و قبول كنم . « 1 » سيد قطب مىگويد من در تأليفات گذشتهام و حتى در جلدهاى اوليهء الظلال مقدارى به اين تأويل و تفسيرها متمايل شدهام و اميدوارم كه در جلدهاى آينده به كمك خدا آنها را اصلاح و تدارك نمايم . « 2 » ( 2 ) مطلب ديگر اين است كه اين قصه در فاصلهء زمانى شريعت حضرت عيسى عليه السّلام و بعثت حضرت محمد عليه السّلام رخ داده است ؛ يعنى چهل سال قبل از بعثت نبى اكرم و در سال تولدش ، واقعه اصحاب فيل رخ داده است و در اين زمان شريعت حضرت عيسى عليه السّلام ، شريعت حق و آسمانى بود و حبشىها هم مسيحى بودند و لكن آنها از حق منحرف شده بودند . اين عمل آنها هم براى جنگ با مشركان مكه و وادار كردن آنها به خداپرستى نبود ؛ بلكه مىخواستند بيت حضرت ابراهيم عليه السّلام بلكه بيت الله را ويران كنند و اين جزء احكام شريعت حضرت عيسى عليه السّلام نبوده است و بلكه به عنوان بدعت و سرپيچى از دستورهاى آسمانى هر دو دين به شمار مىرفته است ، از همين رو همگى دچار عذاب شدند و به هلاكت رسيدند . ( 3 ) از جمله ظلمهاى ابرهه اين بود كه افرادى را به سوى « ابى مرة سيف بن ذى يزن » كه از اشراف يمن بود ؛ فرستاد و همسرش ، ريحانه دختر « ذى جدن » را به زور از وى جدا كرد . اين زن داراى زيبايى و جمال بود و براى « ابى مرة » معديكرب را زاييد و براى ابرهه ، مسروق بن ابرهه را به دنيا آورد و پس از اين واقعه « ابو مرة سيف بن ذى يزن » از يمن خارج شد و به عمرو بن منذر كه از حاكمان بنى منذر در حيره بود پناهنده شد و از او درخواست كرد
--> ( 1 ) . طه حسين ، مرآة الاسلام ، ص 29 . ( 2 ) . فى ظلال القرآن ، ج 29 ، ص 151 - 153 .