ابن أبي الدنيا ( مترجم : محمود مهدوى دامغانى )

15

مقتل الإمام أمير المؤمنين على بن أبى طالب ( ع ) ( فارسي )

عامى معرفى كرده و كتابهاى مقتل امير المؤمنين و مقتل الحسين او را نام برده است ، و پس از او قهپايى و اردبيلى و عليارى به نقل گفته طوسى بسنده كرده‌اند « 1 » مرحوم مدرس تبريزى در ريحانة الادب درباره مذهب ابن ابى الدنيا چيزى ننوشته است . اسماعيل پاشا بغدادى ضمن برشمردن شصت كتاب از كتابهاى ابن ابى الدنيا كه ظاهرا برخى از آنها تكرارى است مذهب او را شافعى دانسته است « 2 » و نبايد درست باشد زيرا قاضى ابن ابى يعلى در گذشته به سال 526 او را حنبلى دانسته است و در بحث خود نمونه‌هايى از مسائلى را كه ابن ابى الدنيا از احمد بن حنبل پرسيده و به كار بسته آورده است و نمونه‌هاى ديگرى هم از چند كتاب ابن ابى الدنيا را نشان داده كه در آنها مسائل فقهى را به فتواى احمد بن حنبل آورده است . « 3 » ابن ابى الدنيا از زندگانى آسوده برخوردار بوده و ماهيانه پانزده دينار دريافت مىداشته و نسبت به دوستان خود مهربان و مؤدب و در گره‌گشايى از كارهاى آنان كوشا بوده است « 4 » چنين به نظر مىرسد كه ابن ابى الدنيا بىبهره از ذوق شاعرى نبوده است زيرا در برخى از منابع نمونه‌هايى از شعر او آمده

--> ( 1 ) . به ص 194 الفهرست شيخ طوسى چاپ اسپرنگر و ص 46 ج 4 مجمع الرجال : اصفهان 1384 ق و ص 502 ج 1 جامع الرواة اردبيلى چاپ 1331 ش تهران و ص 274 ج 5 بهجة الآمال چاپ سيد هدايت اللّه مسترحمى قم 1406 ق و ص 221 ج 5 ريحانة الادب 1332 ش تهران مراجعه فرماييد . ( 2 ) . هدية العارفين ، ص 441 ج 1 افست تهران 1378 ق . ( 3 ) . طبقات الحنابلة ، ص 192 ج 1 چاپ محمد حامد الفقى 1371 ق ، قاهره . ( 4 ) . المنتظم ، ابن جوزى ، ص 148 ج 5 چاپ حيدرآباد دكن 1357 ق .