مجموعة مؤلفين ( مترجم : عبد الحسين بينش )

62

مع الركب الحسيني ( با كاروان حسينى ) ( فارسي )

ديدارهاى پياپى با مسلم دسته‌هاى شيعيان كوفه پى در پى به ديدار مسلم مىآمدند . او نامهء امام ( ع ) را بر ايشان مىخواند و آنان مىگريستند و مىگفتند : « به خدا سوگند آن قدر در برابرش شمشير مىزنيم تا همه كشته شويم ! » « 1 » نامهء مسلم ( ع ) به امام ( ع ) شمار بيعت كنندگان كوفه با مسلم روز به روز افزايش مىيافت . پس از آن كه شمار آنها به هجده هزار تن رسيد « 2 » ، مسلم موضوع را به امام ( ع ) نوشت . او نامه را به وسيلهء قيس بن مسهّر صيداوى مىفرستاد و عابس بن ابى شبيب شاكرى و غلامش ، شوذب ، را نيز با او همراه ساخت . متن نامه چنين بود : « اما بعد ، راهنما به كسان خويش دروغ نمىگويد ، هجده هزار تن از كوفيان با من بيعت كرده‌اند . همين كه نامه‌ام به تو رسيد در آمدن شتاب كن كه مردم همه با شما هستند و به خاندان معاويه ، نظر و تمايلى ندارند ، والسلام . » « 3 »

--> ( 1 ) - تذكرةالخواص ، ص 221 ، روضة الواعظين ، ص 174 . ( 2 ) - كمترين شمارى كه منابع تايخى براى بيعت كنندگان نوشته‌اند دوازده هزار تن است ( مناقب آل‌ابىطالب ، ج 4 ، ص 91 ؛ تاريخ الطبرى ، ج 3 ، ص 275 ؛ مروج الذهب ، ج 3 ، ص 55 ؛ و ديگران ) . بيشتر مورخان شمار آنان را هجده هزار تن نوشته‌اند ؛ ( اللهوف ، ص 16 ؛ روضة الواعظين ، ص 173 ؛ الاخبار الطوال ، ص 235 ؛ تاريخ الطبرى ، ج 3 ، ص 290 ؛ مثير الاحزان ، ص 32 ، الارشاد ، ص 186 ، سير اعلام النبلاء ، ص 299 ، و ديگران . ) گروهى هم سى هزار تن نوشته‌اند ( عقد الفريد ، ج 5 ، ص 126 ؛ الامامه و السياسه ، ج 2 ، ص 4 . ) گروهى نيز شمار آنان را چهل هزار تن نوشته‌اند ( مثير الاحزان ، ص 26 ، ) همهء اين ارقام را مىتوان درست دانست . به اين ترتيب كه بگوييم هر كدام از آنها به يكى از برهه‌هاى زمانى اختصاص داشته و آن هنگامى كه مسلم نامه‌اش را به امام مىنوشته است شمار آنان هجده هزار تن بوده است . آنچه ذهبى دربارهء نامهء مسلم به امام ( ع ) نوشته است نيز مؤيد اين مطلب است . " . . . تا كنون هجده هزار تن با من بيعت كرده‌اند . . . » ( سير اعلام النبلاء ، ج 3 ، ص 299 ) . ولى روايت طبرى به نقل از عبداله بن حازم كه مىگويد شمار بيعت كنندگان در هنگام قيام مسلم هجده هزار تن بوده است ، سخن فوق را تضعيف مىكند ( تاريخ الطبرى ، ج 3 ، ص 286 ) . ( 3 ) - تاريخ الطبرى ، ج 3 ، ص 290 ؛ نيز ر . ك . مثير الاحزان ، ص 32 .