محمد حميد الله ( مترجم : سيد محمد حسينى )
538
مجموعة الوثائق السياسية للعهد النبوي و الخلافة الراشدة ( نامه ها و پيمانهاى سياسى حضرت محمد ( ص ) و اسناد صدر اسلام ) ( فارسي )
1 . مؤمنون / 53 . - م . 2 . سورهء اسراء / 43 . - م . ( 1 ) 353 / 22 پاسخ مردم ايليا به نامهء عمرو بن عاص الأزدى ( دو نسخهء خطّى پاريس ) ورق 47 / ب ( 85 / الف - ب ) . گزارش بيرون شدن مسلمانان از حمص و دمشق و آمدن پادشاه روم با لشكرهايى . . . ( سيصد هزار تن ) به مردم ايليا رسيد و شادمان گشتند . ايشان ، آن پيك ترسا را فرا خواندند و نامهاى به دست وى دادند : امّا بعد ، تو نامهاى به ما نوشتهاى كه در آن ، خود را ستوده و بر باورهاى ما خرده گرفتهاى . هيچ كس با سخن نادرست ، نه مىتواند به خود سود و نه به ديگرى زيان رساند . آنچه را كه ما را بر آن فرا خوانده بودى ، دريافتيم . ايشان پادشاهان و همآيينان ما هستند كه به سوى شما آمدهاند . چنانچه خداوند آنان را بر شما پيروز گرداند ، به باور ما چنين پديدهاى از ديرباز ، آزمايش اوست . و اگر با پيروزى شما بر ما ، ما را گرفتار سازد ، به جان خودم سوگند كه با خردى و خوارى به فرمان شما گردن خواهيم نهاد و ما نيز چون آن دسته از برادرانمان خواهيم بود كه بر آنان چيره گشتهايد و حكومت شما را پذيرفته و آنچه را كه خواستهايد ، به شما دادهاند . ( 2 ) 353 / 23 فرود آمدن ابو عبيده در يرموك و درخواست يارى از عمر الأزدى ( دو نسخهء خطّى پاريس ) ورق 51 / الف - ب ( 91 / ب - 92 / الف ) . امّا بعد ، اى امير مؤمنان ! - كه خداوند تو را گرامى داراد - من به اطلاع تو مىرسانم كه روميان از خشكى و دريا به مسلمانان روى آورده و در پشت سر خود هيچ مردى را كه بتواند سلاح در دست