محمد حميد الله ( مترجم : سيد محمد حسينى )
378
مجموعة الوثائق السياسية للعهد النبوي و الخلافة الراشدة ( نامه ها و پيمانهاى سياسى حضرت محمد ( ص ) و اسناد صدر اسلام ) ( فارسي )
( 1 ) 223 براى عدّاء بن خالد ( از قبيلهء عامر بن عكرمه ) ديب ش 15 ، بس ج 1 / 2 ص 25 ( ش 32 / 2 ) . مقابله كنيد : الأماكن ، حازمى ( خطّى ) ش 402 ؛ عمخ ش 22 ؛ وفاء الوفاء ، سمهودى 2 / 35 ( چ جديد ص 1227 ) ؛ النّهاية ، ابن اثير « زجج » وى با تأكيد مىگويد : الزّجّ : نام آبى است ( 1 ) . بنگريد : اشپرنگر 3 / 404 ( تعليقهء سوم ) . به نام خداوند بخشايندهء بخشايشگر اين ، نوشتهء آن چيزى است كه محمّد فرستادهء خدا ، به عدّاء بن خالد و پيروان وى از قبيلهء عامر بن عكرمه داده است . وى زمينهاى ميان المصباعه تا الزّجّ ( 2 ) و لوابه ( 3 ) - يعنى لوابة الخرّار ( 4 ) - را به وى داده است . اين ( فرمان ) را خالد بن سعيد ، نوشت . 1 . نيز بنگريد : ياقوت 2 / 919 كلمهء « الزّجّ » . - م . 2 . الزّجّ : نام آبى است كه با لواثه از آن نام مىبرند . پيامبر خدا آن را به عدّاء پسر خالد از بنى ربيعة بن عامر داد ( ياقوت 2 / 919 ) . - م . 3 . چنان كه در پابرگ بالا ديديم ، ياقوت اين نام را لواثه به ضم « ل » و فتح « ث » به كار برده است ( همان مأخذ ) . - م . 4 . الخرّار : جايى است در حجاز . آن را نام درّهاى از درّههاى مدينه ، نام آبى در مدينه و جايى در خيبر نيز گفتهاند ( ياقوت 2 / 408 ) . - م . ( 2 ) 224 نيز نوشتهء فروشى است از سوى پيامبر ( ص ) ترمذى 12 / 8 ؛ ابن سعد 7 / 1 ص 36 ؛ فريدون 1 / 34 ؛ عمخ ش 71 ؛ الاستيعاب 2163 ؛ قسطلانى 1 / 298 ( به نقل از ابى داود و دارقطنى ) ؛ ابن ماجه 12 / 47 ، ش 2251 ؛ زرقانى 3 / 362 ؛ المنتقى ، ابن جارود ، ش 1028 ؛ كتاب الشّروط الكبير ، الطّحاوى ( چ نيويورك 1972 ) ص 5 - 6 . مقابله كنيد : أسد الغابة 3 / 389 ( وى گفته است كه ابن منده و ابو عمرو ، آن را در كتابهاى خود آوردهاند ) ؛ سنن دارقطنى 2 / 321 ( كتاب معاملات ، با همهء تقديم و تأخير و حذف ، دو روايت دارد ) ؛ معجم الصّحابة ، ابن قانع ( خطّى ورق 132 / الف .