مگر نه اين است كه فرع ، تابع اصل است و جزء ، ذره‌اى از كل و فرد ، از جمع رنگ مىگيرد و رنگ مىپذيرد ؟ مگر نه اين است كه دانش و بينش اثرى شگرف در دلها و جانها مىگذارد و بازتابى گسترده در كران تا كران جامعه پديد مىآورد و به تدريج موجى عظيم در گسترهء گيتى ايجاد مىكند ؟ و مگر نه اين است كه سرنوشت انديشه و عقيده و سليقه و سبك و سيره و بايدها و نبايدها و ارزشها و ضد ارزشها را دانش و علم و بينش و دانايى و كتاب و قلم رقم مىزند ؟ و مگر نه اين است كه دانايى ، توانايى و علم ، قدرت مىآورد و اين دو هستند كه تدبير امور و تنظيم شئون دين و دنياى مردم را به كف مىگيرند ؟ و مگر نه اين است كه قدرتمندان بر سرنوشت مردم حكم مىرانند امّا دانشمندان بر فرمانروايان . « الملوك حكام على النّاس و العلماء حكام على الملوك . » با اين بيان ، روشن است كه با تباهى عالم ، جامعه تباه مىگردد . « اذا فسد العالم ، فسد العالم . » « 1 » و با لغزش عالم - كه بسان شكستن كشتى است - هم خودش غرق مىشود و هم سرنشينان كشتى را به غرقاب مىسپارد . « زلة العالم كانكسار السفينة تغرق و تغرق . » « 2 » و با كتمان حقايق از سوى عالم و آگاه است كه حق‌كشىها مىشود و حرمت‌ها پايمال سم ستوران ؛ و چهره‌ها و سيماهاى نورافشان زير تيغ سانسور و در پس پرده كتمان مىمانند و دور از چشم فضيلت خواهان و كمال طلبان . و با بيان انديشه و عقيده‌اى بدعت آميز ، يا دعوت و سخنى گمراهگرانه و ظالمانه ، يا داورى و قضاوتى شتاب آلود و آميخته به غرض و تعصّب ،

--> ( 1 ) - بحار ، ج 2 ، ص 58 . ( 2 ) - بحار ، ج 2 ، ص 58 ؛ الحيات ، ج 2 ، ص 308 .