السيد جعفر مرتضى العاملي ( مترجم : محمد سپهرى )

34

مأساة الزهراء ( ع ) ( رنجهاى حضرت زهرا س ) ( فارسي )

خواهد ديد كه سكوت كند و در كنج خانه‌اش بنشيند . زيرا از اين دست مسائل جز اندكى نخواهد يافت كه آن هم طى چند روز به پايان خواهد رسيد . ( 1 ) علاوه بر اين ما و او مىگوييم : ثبوت قضايا متوقف بر اين نيست كه دربارهء آن روايتى از معصومين به سند صحيح وجود داشته باشد . بلكه قرائن ديگرى هم هست كه گاهى اوقات از درجهء اعتماد بالايى برخوردار است . مثل روايت ضعيفى كه مشهور بدان عمل كرده‌اند و يا اينكه روايتى با سند صحيح در مقابلشان بوده ، بدان استناد نكرده‌اند و اين را به رغم صحّت سند آن ترك نموده‌اند . همين گونه است اگر نص بيانگر اقرار فاسق به عقيده يا نقض گرايشات او باشد . در اين صورت درست نيست كه بگويند : اين فرد فاسق است . بنابراين گفته‌اش پذيرفته نمىشود . بر اين اساس بايد قرائن مختلف در قضاياى فقهى و اصول دين و عقيده و تاريخ . . . مورد ملاحظه قرار گيرد . چه متخصصان بر حسب موارد وجود شواهد ، در تقويت روايت ضعيف يا در تضعيف روايت قوى از اين قرائن استفاده مىكنند . ( 2 ) 7 - از اين آسان‌تر چيزى نيست كه انسان موضع ايجاد شك و ترديد و نفى اصول ثابت اتخاذ نمايد و از التزام به مسائل و مسئوليت‌پذيرى فرار كند . اين نه دليل علمى است و نه نشانگر دانشمند بودن كسى . دانشمند ماهر و ناقد و محقق كسى است كه تلاش خود را صرف پايه‌گذارى اصول و تأكيد و تقويت حقايق و اثبات مبانى صحيح و ردّ مطالب باطل نمايد . ( 3 ) 8 - نسبت دادن يك عقيده به يك گروه يا طايفه هنگامى درست است كه همه يا اكثر بزرگان و علماى آن گروه ، يا طايفه در طول تاريخ بدان تصريح كرده باشند و آراء و ديدگاههاى آنان دربارهء آن عقيده استقرار يافته و دلهاى آنان بدان گره خورده باشد . اين مطلب با مراجعه به مصادر روايى ، تأليفات و كتب عقيدتى و منابع تاريخى آنان معلوم مىشود . اما اگر يك يا چند نفر از يك طايفه ، بعضى نظرات